سه كوت
جمعه ، چهارم شهر محرم 19 درجه عقرب - باران نمىآيد ، كشت و زرع نشده . در اينجا شخم و پسه ندارند . معطل باران بايد بشوند . غله ترقى كرده امسال بر خلاف پارسال تند تند غلههاى مرا مىبرند . نرخ را هم معين نمىكنيم تا نرخ انبار سپهدار معلوم شود . عمل سه كوت جارى شد . تمام قرارنامه دادند . بعضى دهات را خود رعايا اجاره كردند برخى را مستأجر ديگر و سه كوت كرد . دو سه ده را هم آدمهاى خودم ضبط كردند ، مگر جاهائى كه اجاره بود يا كم محصول بود نقدى اجاره رفت ، خوشكچال و توان . اجارهاى كه امير اسعد گرفت زبان من و آدمها را باز كرد . رعيت هم وقتى ديد از آن دو جا هفتصد تومان اجاره گرفتند چاره نديدند كه مال مرا زياد كنند . گازرخان كه دو برابر آنجا ملك و رعيت و استعداد دارد لاعلاج شد پنجاه تومان را دويست و پنجاه تومان كرد .
من همچون سال اول بود باز قدرى سست گرفتم و مدارا كردم . اما آنجاها كه اجاره رفت و ضبط شد محصول كم بود و فايدهء كلى نكرد . درست امسال ثلث پارسال محصول بود .
بعضى زمينها تخم خود را پس نداد . اگر به خواست خدا انقلاب مجددى رخ ندهد دارد كار الموت تصفيه مىشود .
ابو القاسم از شهر آمد . پس از آنكه با تقى و ژاندارمها و سوارها تفحص زياد كردند بنابر نشانىها كه مكارى داده بود يك نفر سيا نام كرد در عباسآباد نزديك كونده دستگير [ شده ] و به شهر برده تحويل اداره ژاندارمرى شده مشغول استنطاق هستند .
ابو القاسم مجدد آمده قرچيها « 1 » را پيدا كند كه دزدها را شناخته بودند . اما يك نفر از قرچىها را پيدا نكرد . تقى در شهر منتظر نتيجه استنطاق است .
قشون روس در طهران
اما مسئلهء تازه رفتن قشون روس است به طهران كه هم ابو القاسم به چشم ديده بود و هم شيخ نوشته بود . دو هزار و چهارصد نفر با هفت عرابه توپ و مهمات زياد دفعهء اول رفته . آنچه هم از رشت مىرسد ديگر قزوين توقف نكرده دنبال هم به طهران مىروند .
به همدان هم قرب هزار نفر رفته . حالا بايد منتظر روزنامهء طهران بود . به هر سختى بود قشون روس به طهران رفت يا مردم و روزنامهنويسها بردند ! به واسطهء همين مطلب هم شده دزد من گير نخواهد آمد . بهانه به دستشان افتاد . مبلغى هم تقى مخارج اين سوارها را داده ، به علاوهء روزى هفت هزار و ده شاهى فوق العاده ( مشت در . . . « 2 » اين مخارج
هامش
( 1 ) - قرهچى - كولى .
( 2 ) - نقطهچين در اصل است .