برختو « 1 » وزير خارجهء اتريش بر عدم مركزيت عناصر مختلفه عثمانى و يك مرتبه قشون دول متحده صرب بلغار يونان قرطاع شروع به جنگ كردند و در تمام سرحدات غريو توپ و تفنگ برخاست و از قرار مندرجات روزنامه جنگ به اعلى درجه تعصب و نهايت جديت است .
قراطاغيها يكى دو شهر را هم گرفته همهجا قشون عثمانى تسليم شده كه درنتيجه نه محل اقامت براى اين اسير و نه غذا براى اين همه آدم موجود است و آنچه دو دولت علاقه دارد روس و اطريش مىگويند بر فرض آنكه فتوحات نصيب شما شود ما نخواهيم گذاشت يكوجب از خاك عثمانى به ممالك شما علاوه شود ، اعتنا نكرده و جواب دادهاند . ما محض آسايش برادران دينى خود جنگ مىكنيم . آنچه سياسيون حدس زدهاند يا دولت عثمانى به كلى مضمحل خواهد شد و يا آنكه خيلى قوىتر از سابق خود خواهد گرديد و ظن اولى را قوىتر مىشمارند . موازنهء جمعيت و قواى جنگى طرفين را از روى روزنامه درج مىكنم .
مطابق استاتيستيك جديد جمعيت عثمانى چهل و هشت كرور و چهارصد و پنجاه و پنج هزار نفر قشون مسلح دارد كه در موقع احتياج دو ثلث اين قشون حاضر ميدان جنگ مىشود .
امارت بلغارستان هشت كرور و سيصد و بيست و نه هزار جمعيت و صاحب سيصد و هفتاد و هشت هزار قشون منظم است . دولت صربستان شش كرور جمعيت داراى سيصد و بيست و چهار هزار سرباز است . تنظيمات قشونى و پول نقد صربستان بر بلغارستان برترى دارد . بلغارى بهقدر صربى نمىتواند پول و مهمات حربيّه حاضر كند .
بنابر اطلاعاتى كه از صربستان رسيده مبلغ يكصد مليون فرانك پول طلا و دو برابر آن پول سفيد و بروات خزانه براى جنگ حاضر كرده است . درجهء سوم دولت يونان است سه كرور يكصد و سى هزار جمعيت وعده عساكر وى يكصد و نود و دو هزار نفر است .
مونتنگرو قراطاغ جمعيت آن دويست و پنجاه هزار نفر سى و هفت هزار قشون دارد .
ايران با بيست كرور جمعيت يك هزار نفر قشون ندارد مگر چهل و چهار سرباز از الموت كه آمده يك خروار مستمرى خود را چهل تومان قيمت مىخواهند كه به قوهء جبريه دوك د الموت همه را كتبسته سمت شهر روانه نمودند .
هامش
( 1 ) .Leopold Von Berxtold ( 1863 - 1942 )