تخطي إلى المحتوى الرئيسي

دفتر تاريخ ( مجموعه اسناد و منابع تاريخى ) ( فارسى ) — صفحة 153

مساهمون:

ص١٥٣
سالهاى مأموريت ولف به حساب قمرى 1258 - 1260 بوده است . و از اين‌كه در صفحهء 30 مىگويد حاج شير على خان بن مراد دو سال است صاحب مستقل خوقند و خجند شده و شير على در 1256 به آن توفيق رسيده بود پس مىبايد سال ورود رسول حدود آن سال باشد . اما اينجا اختلالى وجود دارد زيرا ولف مأموريت خود را تا 1845 ( 1260 ) قيد كرده . بنابراين رسول ايران بايد دست‌كم اوايل سال 1260 به آنجا رفته باشد كه ولف در زندان بوده و احتمالا قيد دو سال به‌طور مسامحه و بدون احتساب دقيق است . تقويم هم همين حكم را مىكند زيرا مؤلف ذيل اقامت سمنان در روز چهارشنبه غرّهء ربيع الاول نوشته است تحويل حمل ( سال شمسى ) شده است . يعنى معادل 21 مارس و طبق جداول تطبيقى 21 مارس - اول فروردين كه مطابق غرهء ربيع الاول باشد در سال 1260 بوده است . اين سفرنامه پيوستى دارد كه مهمتر از متن آن است و آن اطلاعات بسيار ارزشمند دقيق دربارهء ماليات و تشكيلات دولتى اميرنشين بخاراست . * * * اين متن را آقاى حسين زمانى هم با مقدمه‌اى مفيد و چند عكس از آثار تاريخى در سال 1373 توسط پژوهشگاه علوم انسانى به طبع رسانيده‌اند . به نام « سفرنامهء بخارا ، 1259 - 1260 ه . ق . ) عكس اين نسخه را اينجانب بيش از سى سال پيش براى كتابخانهء مركزى دانشگاه تهران فراهم ساخته و استنساخى از آن را براى چاپ آماده كرده بود كه تا اين روزگار به عهدهء تعويق افتاد . به هر تقدير به دست بودن دو چاپ از يك متن مفيد تواند بود .