تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ بيدارى ايرانيان ( فارسى ) — صفحة 19

مساهمون:

ص١٩
دنبال كرد و البته شما در روى منبر و مجلس درس بايد به تمام مردم حالى بكنيد كه اين كار تمام‌شده و گذشته است بر شما فرض است كه هرچه زودتر به همه حالى بكنيد غليان نميكشند نكشند اما بدانند كه ديگر براى احدى مجبوريّت باقى نمانده است و همه آزاد هستند در بيع و شرى و اختيار مال خودشانرا دارند و كمال اميدوارى و تشكر را از دولت داشته باشند كه رفع همچو كار بزرگ را كرده است حالى كردن اين فقره بمردم عوام با شما است كه شاكر و دعاگو باشند شما ميدانيد كه من هميشه احترام علماء را لازم ميدانم بخصوص در حق شما يك مرحمت قلبى داشته و داريم البته كمال اطمينانرا از التفات باطنى ما داشته باشيد و ابدا حالت يأس از آن نداشته باشيد زياده زحمتى نيست جواب را عرض بكنيد .

جواب دستخط مزبور از طرف حجة الاسلام آشتيانى اعلى اللّه مقامه

بشرف عرض اقدس بندگان اعليحضرت قدر قدرت شاهنشاه جمجاه اسلاميان پناه ابد اللّه دولته مىرساند كه دعاگو مأيوس از مراحم ملوكانه نشده و نيستم و چون دستخط مبارك سابقه مشعر بر بعضى بىمرحمتيها بود كه كمال تنافى بافرط دعاگوئى و خلوص دعاگو داشت به داعى طمع ازدياد مرحمت و اشتداد مرحمت و مودت و مكرمت بعريضه سابقه جسارت ورزيدم و اما در خصوص امر به تشكر عموم علماء و دعاگو رعايا از مراحم ملوكانه و مذاكره دعاگو در مجلس درس و غيره كه دستخط مبارك صدور يافته گذشته از آنكه در مجلس احضار بليهء مرفوعه و مفسدهء ممنوعه را اول المتشكرين بودم در امتثال امر حاضر و تشكر مراحم ملوكانه را در مجلس درس و غيره نموده كثرت مرحمت و شدت زحمت و مشقت بندگان اعليحضرت همايونيرا در خصوص اصلاح فى الجملة عمل دخانيات و تقاعد كمپانى و امتثال امر همايونى نصب العين خاص و عام خواهد شد كه انشاء اللّه كما فى السابق بلكه بيشتر از پيشتر رجاء بمراحم ملوكانه حاصل شده با حسن الوجوه عموم رعيت اشتغال بدعاگوئى و مسئلت دوام دولت داشته باشند لكن مسئله غليان را همانطور كه اعليحضرت قدر قدرت همايونى دستخط فرموده‌اند نبايد متعرض شد كه بر امر شرب و استعمالش جز ترتّب مفسده ثمرهء مترتّب نخواهد شد و تا مشاهده حكم تجويز و تحليل از آقاى حجة الاسلام شيرازى سلمه اللّه تعالى نكنند مرتدع نخواهند گرديد دعاگو هم محض امتثال امر قدر قدرت اگر رأى مبارك تعلق گيرد رقعهء بجناب آقاى معظم عرض نمايد كه مشتمل بر تشكر از مراحم ملوكانه باشد و محتوى بر عدم اصلاح بالكليه لكن محرمانه - الامر الاقدس الاعلى مطاع .

صورت مكتوب ميرزاى آشتيانى مرحوم باعليحضرت ناصر الدين شاه

بشرف عرض اعلى مىرساند - كه انزجار و وحشت قلوب رعيت از اين مسئله و تصرف خارجه در داخله بمرتبه‌ايست كه گمان ندارم به غير عدم تصرف كلى و رفع اصلى و عود به صورت اولى آسوده‌خاطر و اميدوار شوند بلكه شايد تكذيب دعاگو را نمايند خاصه با وضع حاليه كمپانى و اشتغال تام بلوازم امتياز بجز سخت‌گيرى در امر توتون و تنباكو كه سابقا مينمود و بجبر و عنف از تجار مأخوذ ميداشته
تاريخ بيدارى ايرانيان ( فارسى ) — صفحة 19 | ناظم الاسلام كرمانى