اطفال را ديدم كه مشغول خرابى تهمانده و باقيمانده آن عمارت هستند . با آنكه اسباب و آجر و آلاتى كه آنجا بود قيمت معتدبه داشت لكن احدى از اطفال اعتنائى به آنها نميكرد جز براى خرابى و معدوم كردن آنها را ، آنوقت دانستم كه قوهء معنويهء مليه يك قوهء قاهرهء خدائيست كه اگر بجنبش آيد ميتواند در يكساعت يك لشكر جرار يا يك سلطنت قهار را منقلب و معدوم نمايد .
رئيس بانك فورا اطلاع بوزارت خارجه داد وزير امور خارجه هم اطلاع به عين الدوله صدر اعظم داد عين الدوله هم بآقايان پيغام داده و تشكى از حاج شيخ محمد واعظ كه باعث فتنه و خرابى عمارت شده است كرد آقايان جواب دادند كه كرارا گفتيم اين زمين وقف است و معاملهاش جايز نيست و وخامت عاقبت كار را گفتيم و نوشتيم نشنيديد فروختن مسجد و تصرف خارج مذهب در قبرستان مسلمانان خلاف قوانين اسلامى است .
شرح
بسم اللّه الرحمن الرحيم
عرض مىشود انشاء اللّه تعالى همواره در ترويج احكام و تشييد اسلام و هدايت انام بمزيد تأييد مخصوص خواهيد بود از ابتداى تابش آفتاب عدالت و تأسيس قواعد مشروطيت الى كنون از صدمات وارده بر آن وجود محترم مسبوق و مساعى جميله مبذولهء آن جناب كه كاشف از كمال استقامت در تدين و حاكى از وفور دانش و تمدن آنوجود شريفست مشروحا مكشوف و رجاء واثق حاصل است كه انشاء اللّه تعالى تمام مراجع و اولياى امور و طبقات ملت نعمت وجود محترم را مغتنم شمارند و فوائد بيانات و افادات عالى را قدر شناسند و در موجبات مزيد تشويق و فراغت خاطر شريف كما ينبغى قيام فرمايند بعون اللّه تعالى قدر اين نعمت عظمى كه بهاى اينهمه نفوس عزيزه و اموال ملت است بحسن بيانات جناب عالى ذهنى تمام مسلمانان گردد همه بدانند كه حفظ اساس ديانت و اسلاميت و استقلال مملكتشان به اين حصن سعادت منحصر است و در استحكام اين اساس قويم بجان و دل بكوشند و هم حقيقت حريت موهوبهء الهيه عزّ اسمه را كه عبارت از آزادى از اسارت و مقهوريت در تحت تحكمات دلبخواهانهء كارگذاران امور و اولياى دربارى است نه خروج از ربقهء عبوديت الهيه عزّ اسمه و القاء قيود شرعيه پيوسته مذاكره و ذهنى تمام طبقات مردم فرموده مغالطه و تمويهات مغرضين و تجريّات ارباب فسوق و مبتدعين را مسدود معنى مساوات را هم كه تسويه فيما بين قوى و ضعيف و غنى و فقير در حقوق و احكامست كما ينبغى شرح فرموده حقيقت مشروطيت را كه عبارت از عدم تجاوز تمام طبقات از وظايف و حدود مقررهء شرعيه و سياسيه است وجدانى براى مردم كنند تا آنكه تمام ملت به عين اليقين بدانند كه براى تحصيل چه نعمت و فوز بچه شرف و سعادت و خير دنيا و آخرت اينهمه شدائد را تحمل نموده از مقام لفظ و گفتار ترقى و بمرحله عمل و رفتار قدم نهند و انجمنهاى متفرقهء اصنافيه و غيرها تماما همّ خودشانرا به تكميل علميات و عمليات راجعه بصنف خود مصروف داشته مداخله در سياسيات ملكيه كه خارج از وظيفهء آنانست به كلى محترز باشند و جز تقديم لوايح و اخطارات به مجلس محترم ملى كه قاطبهء ملت حق دارند ساير انحاء مداخلات را كه در دورهء سابقه از كمال بيعلمى و يا غرضانيت ناشى و مستتبع آن همه مفاسد شد دشمنى بدين و وطن اسلامى و از اعظم محرمّات و كبائر دانند و به كلى تحرز نمايند و مخصوصا عموم ارباب جرائد و ناطقين لازمهء وظيفهء مقاليهء خودشانرا كه تربيت و ترقى و تكميل علميات و عمليات و تهذيب اخلاق ملت از رذائل و رسوخ دادن مبادى تدين و تمدنست مراقب بوده خروج از اين