سورهء عصر
إِلَّا الَّذِينَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ
« 1 » سؤال 1124 : استثنا در سياق مدح و ستايش مؤمنان است ولى استثناى در اين سوره دلالت نمىكند كه مؤمنان موصوف به ربح هستند و فقط مىرساند كه زيانكار نيستند . پس منظور از استثناء چيست ؟
جواب : استثناء گرچه به صراحت دلالت بر اين ندارد كه مؤمنان از ربح بسيار بالايى برخوردارند ولى اتصاف آنها به صفات چهارگانه شريفه ( ايمان - عمل صالح - تواصى به حق - تواصى به صبر ) دلالت مىكند كه آنان از ربح و سود والايى برخوردارند . وانگهى اگر فرض كنيم كه آنان در ربح نيستند مغايرت حال آنان با حال غير آنان نشان مىدهد كه به مقتضاى استثناء در زيان نيستند . ( و خود اين زيانكار نبودن امتياز بسيار بالايى است )
سورهء همزه
وَيْلٌ لِكُلِّ هُمَزَةٍ لُمَزَةٍ
« 2 » سؤال 1125 : فرق بين همزه و لمزه چيست ؟
جواب : برخى گفتهاند : هر دو به يك معنا هستند و فرقى ندارند و لمزه در حقيقت تأكيد همزه است . برخى گفتهاند :
همزه غيبت كردن و لمزه عيبجويى است . و برخى گفتهاند : همزه عيبجويى رودررو و لمزه عيبجويى پشت سر است . برخى گفتهاند : همزه طعنه زدن به مردم و لمزه طعنه در انساب آنان است . برخى گفتهاند : همزه با چشم و لمزه با زبان صورت مىگيرد . برخى گفتهاند : لمزه با چشم و همزه با زبان صورت
هامش
( 1 ) . سورهء عصر ، آيهء 3 : مگر مؤمنانى كه عمل صالح انجام دادهاند .
( 2 ) . سورهء همزه ، آيهء 1 : واى بر عيبجوى هرزهزبان .