او مبالغه كرده ، ولى براى ما اهميت ندارد ، چه سيره دولتهاى ايران در هر دوره غالبا همين بود ، كه پس از تسخير مملكتى ، شخصى را از خانواده سلطنت آنمملكت بحكمرانى مىگماشتند . چنان كه گذشت ، كوروش هم در ابتداء خواست با ليديّه همين كار كند و چنان كه بيايد ، در دولت هخامنشى عدّهء پادشاهان دست نشانده كم نبود .
از منفيس ، پاىتخت مصر ، كبوجيه به شهر سائيس ، كه در نزد مصريها خيلى مقدّس بود ، رفت و بقول هرودوت مومياى آمازيس را بيرون آورده در آتش انداخت .
مورّخ مذكور گويد : اين اقدام باعث نفرت پارسىها و هم مصريها گرديد ، چه در نزد پارسىها آتش مقدّس است و مرده را نمىتوان به آن داد ، اما مصريها آتش را ذى روح دانسته عقيده دارند ، كه او هر چيز را مىبلعد ، تا از غذا سير مىشود و با غذا مىميرد . نيز مصريها گويند ، كه قربانى اين عمل كبوجيه نعش آمازيس نبود ، بلكه جسد شخصى بود ، كه قدّش مساوى قدّ او بود و در مقام استدلال گويند :
غيبگوئى آمازيس را از اين قضيه آگاه داشت و او در زمان حيات ، جسد اينشخص را در مدخل مقبرهء خود گذارده دستور داد ، نعش خود او را در همان مقبره در جائى عميقتر بگذارند ، ولى من تصوّر ميكنم ، كه آمازيس چنين دستورى نداده و اين گفتهء مصريها حرف است و بس ( كتاب 3 ، بند 16 ) . اين است نوشتههاى هرودوت دربارهء كبوجيه و پائينتر ، پس از اينكه تمام كارهاى اين شاه در مصر ذكر شد ، به اين نوشتهها و اينكه تا چه اندازه اين روايتها موافق واقع است ، رجوع خواهيم كرد .
سفر جنگى به آمّون و حبشه
پس از تسخيز مصر كبوجيه به خيال جهانگيرىهاى جديد افتاده سه مملكت را در نظر گرفت : قرطاجنه ، آمّون و حبشه . حمله بقرطاجنه ميبايست از طرف دريا به عمل آيد ، به آمّون و حبشه از خشكى . چون از اوضاع حبشه اطلاعاتى در دست نبود ، كبوجيه بقول هرودوت سفيرى بدان مملكت فرستاد ، بعنوان اينكه هدايائى براى پادشاه آن مىبرند و در نهان دستور داد ، كه تحقيقاتى در باب آن كرده ضمنا معلوم دارند ، كه مسئلهء ( ميز