( شايد همان دروازهء قديم گرگان باشد ) در شمال و دنكوان كه محل رفتوآمد نيست .
قسمت عمدهء اراضى داخل ديوارها به باغات و مزارع و صحرا تبديل شده است . شهر سه محله دارد . نعلبندان با محلات فرعى آن ، ميخچهگران ، شيركش ، باغشاه ، بلوچ ، پاى سرو يا هيمهدوزان ، محله ميدان با محلات فرعى آن : تكيهء عباسعلى ، درب نو ، تكيهء دوشنبه ، مير كريمى ، دو چنارن ، گاوبندان ، سبز مشهد كه سابقا سوخته و تكيهء معروفى بوده ، با محلهء سرچشمه ، سرپير ، دباغان ، تكيهء خان ، نقارچيان و چمنديان كه اكنون خراب است .
جمعيت شهر ده هزار نفر است ، 40 مسجد و تكيه ، 11 امامزاده ، 8 مدرسهء مذهبى ، 13 آب انبار و 14 حمام دارد . مساجد آن عبارتند از : نعلبندان ، جامع ، بنكشىها ، آقا مير مؤمن . حاجى محمد حسن معمار ، حاجى محمد رضا ، گلشن ، دو چناران يا محمد باقر خان ، باغشاه سفيد ، شيركش ، ميخچهگران ، پاى سرو ، نعل بيگى ، مير كريمى ، حاجى على كه مسجدى است بزرگ ، خانه كلانتر ، كاسه - گران ، شاهزاده قاسم ، باغ پلنگ ، ملا ميرزا حسين مسجدى كه نزديك خانه عباسقلى آقا غلامباشى است ، حاجى آقا محمدى ، ملا على ، ديلمىها يا مقبرهء مصلى ، مسجد و تكيهء بىسر ، امام حسن ، سرپير ، سرچشمه ، ملا على ، دباغان ، قادى ، كوچك ، نقارچيان ، حاجى محمود آقا ، على خان قاجار ، پناه بيگى و دروازهء فوجرد . امامزادهها عبارتند از : روبند برو نزديك دروازهء بسطام . محسن معروف به چهار شنبه ، شاهزاده قاسم ، قدمگاه خضر در خارج دروازهء مازندران پنجهء عباس على ، نه تن « 100 » دوشنبه كه در آنجا دو خواهر مدفوناند ( راضيه و مرضيه ) بىبى هور ، بىبى نور ، مراد بخش ، عبد اللّه در بيرون دروازهء فوجرد ، نور يا شاهزاده اسحق و بىبى سبز كه در آنجا يكى از دختران امام موسى كاظم مدفون است . مدارس عبارتند از دار الشفاء ، حاجى ملا رضا ، سپهسالار ، حاجى محمد تقى خان ، آقا حسين عماديه يا دروازهء نو ، سادات و حاجى
مازندران و استرآباد ( فارسى ) — صفحة 119
مساهمون: ياسنت لويى رابينو
ص١١٩