تخطي إلى المحتوى الرئيسي

المفردات في غريب القرآن ( مفردات الفاظ قرآن با تفسير لغوى و ادبى قرآن ) ( فارسى ) — صفحة 296

مساهمون:

ص٢٩٦
ناخوشايند است و نيز گفته شده معنى نحسات - سختىهاى سرماست . اصل نَحْس - اينست كه افق و كرانه آسمان مانند رنگ مس سرخ رنگ مىشود يعنى شعله‌اى بدون دود و اين معنى به صورت مثلى براى هر چيز شوم و ناخوشايند در آمده است .

نحل

: نَحْل زنبور عسل ، گفت :
وَ أَوْحى رَبُّكَ إِلَى النَّحْلِ
- النحل / 68 نِحْلَة و نَحْلَة - با كسره و فتحه حرف - ن - بخششى است مثل تبرع مثل - هبه ولى هبه عام و فراگيرتر از نِحْلَة - است هر هبه‌اى نحله است و هر نحله‌اى هبه نيست ، آنطور كه من مىبينم اشتقاق بخشش از - نحل - يعنى نحله به اين منظور است كه به جعل آن توجه شده است گوئى كه - نحلته - يعنى مثل زنبور عسل به او بخشش كردم . و اين معنى را آيه فوق آگاهى ميدهد ، حكماء بيان كرده‌اند كه زنبور عسل بر اشياء قرار ميگيرد و به آنها زيانى نميرساند بلكه بهترين سود و فايده را در بر دارد همان چيزى يا عسلى كه خداى تعالى آن را شفا و بهبود دهنده وصف كرده است . صداق و كابين زن را هم با همين واژه وصف ميكنند زيرا در برابر آن عوض مالى واجب نيست بلكه همان بهره هميشه است . نَحَلَ ابْنَهُ - به فرزندش بخشش كرد - أَنْحَلَهُ - هم همان است - نَحَلْتُ المرأةَ - به صداقش در آوردم فرمود :
صَدُقاتِهِنَّ نِحْلَةً
- النساء / 4 انْتِحَال - به خود نسبت دادن چيزى با ادعا ، و دريافت كردن آن .