تخطي إلى المحتوى الرئيسي

المفردات في غريب القرآن ( مفردات الفاظ قرآن با تفسير لغوى و ادبى قرآن ) ( فارسى ) — صفحة 86

مساهمون:

ص٨٦
.

رغب

: اصل رغبت فراخى و گنجايش در چيزى است . رَغُبَ الشّيءُ : آن چيز وسيع و گسترده شد . حوض رَغِيب : آبگير و حوض بزرگ . فلان رَغِيب الجوف : او فراخ بطن است . فرس رَغِيبُ العَدْو : اسبى كه با گامهاى فراخ و بلند مىدود . الرَّغْبَة و الرَّغَب و الرَّغْبَى : وسعت و توانايى در اراده و خواست . خداى تعالى گويد : (
وَ يَدْعُونَنا رَغَباً
وَ رَهَباً « 1 » - 90 / انبياء ) . زمانى كه گفته شود - رَغِبَ فيه و رَغِبَ إليه : علاقه و تمايل شديد را در آن اقتضاء مىكند . خداى تعالى گويد : (
إِنَّا إِلَى اللَّهِ راغِبُونَ
- 95 / توبه ) . ولى اگر گفته شود - رَغِبَ عنه - دورى و بى ميلى نسبت به چيزى را مىرساند ، مثل آيه : (
وَ مَنْ يَرْغَبُ
عَنْ مِلَّةِ إِبْراهِيمَ - 130 / بقره )
هامش
( 1 ) قسمتى از آيه‌اى است در بارهء زكريّاى پيامبر صلّى اللّه عليه و آله كه مىگويد ( وزَكَرِيَّا إِذْ نادى رَبَّهُ رَبِّ لا تَذَرْنِي فَرْداً . . .89 / انبياء ) يعنى : زكريّا را يادآورى كن زمانى كه پروردگار خويش را ندا كرد و گفت پروردگارم مرا بى فرزند و تنها مگذار كه تو از همه بازماندگان بهترى اجابتش كرديم و يحيى را به او داديم و همسرش را شايسته گردانيديم زيرا زكريّا و همسرش (كانُوا يُسارِعُونَ فِي الْخَيْراتِ وَ يَدْعُونَنا رَغَباً وَ رَهَباً وَ كانُوا لَنا خاشِعِينَ- 90 / انبياء ) . گويى كه خداوند مىخواهد انسانها را آگاهى دهد به اينكه علّت اجابت و خواست و آرزوى زكريّا و همسرش اين بود كه همواره به كارهاى نيكو مىشتافتند و در همان حال مغرور نبود و باز هم با شتاب در نيكىها خداى را با بيم و اميد مىخواندند و از او با كمال خشوع و ادب و متانت تقاضا مىنمودند تمام آيات و كلمات و سوره‌هاى قرآن اين چنين درسى آموزنده و اجتماعى و تربيتى براى انسانهاست تا نپندارند كه فرجام و پاداش و هدايت مبتنى بر زمينه‌هاى قبلى نيستند و يا اينكه در پيشگاه كردگار همچون جامعهء پر تبعيض بشر رابطه جاى ضابطه است بلكه بر عكس در پهنهء گيتى و آفرينش الهى هر چيز با مقدّمه قبلى و با اختيار و گزينش و قدم نهادن ، در نيكىهاست .