تخطي إلى المحتوى الرئيسي

المفردات في غريب القرآن ( مفردات الفاظ قرآن با تفسير لغوى و ادبى قرآن ) ( فارسى ) — صفحة 183

مساهمون:

ص١٨٣
السِّتْر و السُّتْرة : آنچه را كه با آن پوشانده مىشود ( وسيلهء پوشش ) . آيات : (
لَمْ نَجْعَلْ لَهُمْ مِنْ دُونِها سِتْراً
- 90 / كهف ) و (
حِجاباً مَسْتُوراً
- 45 / اسراء ) . استتار : پوشيده و پنهان شدن ، و در آيه : (
وَ ما كُنْتُمْ تَسْتَتِرُونَ
- 22 / فصّلت ) .

سجد

: السُّجُود اصلش ، آرامش و فروتنى و اطاعت است ، كه عبارت از فروتنى براى عبادت خداى و پرستش او ، قرار داده شده . سجود - واژهء عام و فراگيرى است كه در انسان‌ها و حيوانات ، و جمادات به طور عموم هست و بر دو نوع است : 1 - سجودى با اختيار ، اين سجود اختيارى نيست مگر براى انسان كه به وسيلهء آن استحقاق و شايستگى ثواب و پاداش مىيابد مثل آيه : (
فَاسْجُدُوا
لِلَّهِ وَ اعْبُدُوا - 62 / نجم ) يعنى : براى اللّه فروتنى كنيد . 2 - سجودى كه قهرى و طبيعى است كه هم براى انسان و هم براى حيوانات هست و بر اين معنى آيه : (
وَ لِلَّهِ يَسْجُدُ
مَنْ فِي السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ طَوْعاً وَ كَرْهاً وَ ظِلالُهُمْ بِالْغُدُوِّ وَ الْآصالِ - 15 / رعد ) . ( يعنى : هر كه در آسمانها و زمين است خواسته و ناخواسته خداى را سجده كند ، در انسان ، طبيعت مادّى و قهرا ساجد است و طبيعت ارادى از روى رغبت و ميل يا ساجد است يا گستاخ و نافرمان ) . و آيه : (
يَتَفَيَّؤُا ظِلالُهُ عَنِ الْيَمِينِ وَ الشَّمائِلِ سُجَّداً
لِلَّهِ - 48 / نحل ) « 1 » و اين سجودى است
هامش
( 1 ) تمام آيه چنين است : (أَ وَ لَمْ يَرَوْا إِلى ما خَلَقَ اللَّهُ مِنْ شَيْءٍ يَتَفَيَّؤُا ظِلالُهُ عَنِ الْيَمِينِ وَ الشَّمائِلِ سُجَّداً لِلَّهِ وَ هُمْ داخِرُونَ- 48 / نحل ) آيا آن چيزهائى كه خداى آفريده است نمىبينيد كه سايه‌هايش از راست و چپ مىآيد و با تمكين و فروتنى خداى را سجده مىكنند . 2 - ازهرى مىنويسد : فانّ اهل اللّغه و اكثر اهل التّفسير قالوا ، ان النجم كلّ ما نبت على وجه الارض ممّا ليس له .