وَ اخْفِضْ لَهُما جَناحَ الذُّلِّ
مِنَ الرَّحْمَةِ - 24 / اسراء يعنى : همچون كسى كه مقهور آنهاست باش « 1 » .
كه جَنَاحَ الذِّلِّ - 24 / اسراء هم خوانده شده يعنى با پدر و مادر نرمخويى كن و فرمانبرشان باش .
مگر در مسائلى كه ايمانى است و بخواهند فرزندان را به شرك بكشانند كه مىگويد :
وَ إِنْ جاهَداكَ عَلى أَنْ تُشْرِكَ بِي ما لَيْسَ لَكَ بِهِ عِلْمٌ فَلا تُطِعْهُما وَ صاحِبْهُما فِي الدُّنْيا مَعْرُوفاً
- 15 / لقمان يعنى : اگر خواستند تو را از خداى و حقيقت دين دور كنند مپذير امّا سخنان نيكو به آنها بگوى گفته مىشود - الذّلّ و القلّ و الذّلة و القلة : آرامش و بزرگى ، پستى و كاستى .
خداى تعالى گويد :
تَرْهَقُهُمْ ذِلَّةٌ
- 27 / يونس يعنى پستى و زبونى بر آنها مستولى شد .
وَ ضُرِبَتْ عَلَيْهِمُ الذِّلَّةُ وَ الْمَسْكَنَةُ
- 61 / بقره و
سَيَنالُهُمْ غَضَبٌ مِنْ رَبِّهِمْ وَ ذِلَّةٌ
- 152 / اعراف ذَلَّت : الدَّابةُ و هى ذَلُولٌ : آن حيوان بعد از توسنى و سركشى رام شد و ديگر سواريش سخت نيست .
خداى تعالى گويد :
لا ذَلُولٌ تُثِيرُ الْأَرْضَ
- 71 / بقره اشاره به گاوى است كه زمين را شخم مىزند و مىافشاند در آيه مىگويد چنين گاوى نباشد اگر - ذلّ - يعنى زبون ساختن و خوار كردن نفس از ناحيهء خود انسان بر نفس سركشش باشد پسنديده است مثل آيه :
أَذِلَّةٍ
عَلَى الْمُؤْمِنِينَ « 2 » - 123 / آل عمران
هامش
( 1 ) اشارهاى تربيتى و روانى به حرمت داشتن و پاس زحمات پدر و مادر است كه فرزندان بايستى همچون پدران و مادران خود با رحمت و محبّت با آنها رفتار كنند كه گفتهاند :هر كه كمتر شنيد حرف پدر * روزگارش زياده پند دهدهر كه را روزگار پند نداد * تيغ زهر آب داده پند دهد .( 2 ) اشاره به يكى از آياتى است كه در زمان پيامبر صلّى اللّه عليه و آله از آيندهء اسلام و مسلمين خبر مىدهد در .