از آنها أولى است ، يا مجرّد بيان اين كه همت بر هر مرتبه از آنها لازم دارد غمها را بقدر آن مرتبه پس هر كه را تاب آن باشد همت بر آن گمارد واگر نه ترك كند ودر همتهاى آخرت غرض اين است كه مرتبه بلند در آن بي غم زياد بقدر آن مرتبه نمىشود پس كسى كه آنرا خواهد بايد كه آن غم را بر خود گذارد وكسى كه چنان نكند وأوقات بفرح وسرور گذراند مستحقّ مرتبه بلند در آن سرا نخواهد شد پس اگر اظهار همت بر آن كند بمجرّد زبان باشد ودر واقع همتي بر آن نداشته باشد .
4278
بقدر القنية يتضاعف الحزن والغموم .
بقدر قنيه افزون مىشود اندوه وغمها ، « قنيه » بكسر قاف وضمّ آن وسكون نون وفتح ياء دو نقطه زير مالي را گويند كه كسب شده باشد يا ذخيرة شود ، ومعنى دويم در اينجا ظاهرترست .
4279
بالتّقوى تقطع حمة الخطايا .
بسبب پرهيزگارى بريده مىشود حمه گناهان ، « حمه عقرب » بضمّ حاء وتخفيف ميم زهر آن وضرر آن است ، وبنا بر اين مراد اين است كه : پرهيزگارى سبب اين مىشود كه زهر وضرر گناهان سابق بريده شود وزايل گردد ، وممكن است كه بتشديد ميم خوانده شود بمعنى شدّت يا گرمى يا تيزى وبنا بر اين نيز مراد زايل شدن شدّت يا گرمى يا تيزى گناهان سابق است .
4280
بالورع يكون التنزّه من الدّنايا .
بسبب پرهيزگارى ميباشد پاكيزگى از صفات پستمرتبه .
428
بحسن الأخلاق تدرّ الارزاق .
بسبب نيكوئى خويها روان مىشود روزيها يعنى وسعت مىيابد وفراخ مىگردد ،