تخطي إلى المحتوى الرئيسي

شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحكم ودرر الكلم ( فارسي ) — صفحة 129

مساهمون:

ص١٢٩
پند گيرد از عبرتها مثل اين كه از تغيرات وتبدلات دنيا عبرت گيرد وپند يابد كه آن را بقائى از براي كسى نباشد پس حريص در آن نبايد بود ، وهمچنين از بلاها كه بر ستمكاران نازل شود ودر اندك وقتي ايشان را از بيخ بر كند ومستأصل نمايد عبرت گيرد واجتناب كند از ظلم وستم ، وهمچنين مانند اين عبرتها .

4033

إذا ملك الأراذل هلك الأفاضل . هرگاه مالك شوند أراذل هلاك گردند أفاضل ، « أراذل » مردم پست مرتبه خسيس‌اند ، و « أفاضل » مقابل آنها ، وظاهرست كه أراذل هرگاه صاحب اختيار ومالك زمام أمور گردند رغبت كنند در تربيت وترقى فرمودن أمثال خود از مردم ، ورعايت أفاضل نكنند ، بلكه سعى كنند در اذيت وآزار ايشان ، پس ايشان باين سبب فاسد وتباه گردند .

4034

إذا ساد السفل خاب الامل . هرگاه مهتر گردند مردم پست مرتبه نوميد گردد اميد يعنى قطع اميد از ايشان بايد كرد وطمع خيرى از ايشان نبايد داشت .

4035

إذا استولى اللّئام اضطهد الكرام . هرگاه مستولى گردند لئيمان مقهور ومغلوب گردند كريمان ، « لئيم » بمعنى بخيل است وهر شخص پست مرتبه ، و « كريم » مقابل آنست بهر يك از دو معنى ، وظاهرست كه استيلاى لئيمان يعنى تسلط يافتن وصاحب حكم گشتن ايشان به هر يك از دو معنى باعث مقهور ومغلوب گشتن كريمان است بمعنى مقابل آن .

4036

إذا فسد الزّمان ساد اللّئام . هرگاه فاسد وتباه گردد روزگار بزرگ ومهتر گردند لئيمان يعنى بخيلان يا مردم پست مرتبه چنانكه در فقره سابق مذكور شد .