گفتن حق بهتر است از عاجز شدن وخاموشى .
1463
العلم جمال لا يخفى ونسيب لا يجفى « 1 » .
دانش جمالى است كه پوشيده نيست وخويشى است كه قطع صله خويش نمىكند وآنرا « خويش » گفتن بر سبيل مجاز است و « جمال » بمعنى نيكوئى خلق وخلق است .
1464
الجهل مميت الاحياء ومخلّد الشّقاء .
ناداني ميراننده زندههاست زيرا كه زنده جاهل بمنزله مرده است ، ومخلّد ودائم كننده بدبختى است .
1465
المكور شيطان في صورة انسان .
مكر كننده شيطانى است در صورت آدمي ، وظاهر اينست كه اين بر سبيل مجاز وتشبيه مكر كننده باشد بشيطان نه اين كه در حقيقت شيطان باشد وبصورت آدمي آمده باشد .
1466
الثّقة بالنّفس من أوثق فرص الشيطان .
اعتماد بر نفس خود كردن از محكمترين فرصتهاى شيطان است ، يعنى هر كه
هامش
( 1 ) براي ملاحظه « يجفى » بر اين وزن بمعنى مذكور در متن بكتب لغت وأدب مراجعه شود زيرا كه بعيد بنظر مىآيد كه باين معنى در اين وزن آمده باشد : در چاپ دمشق ( ص 49 ، س 1 ) چنين نقل شده « العلم جمال لا يخفى ونسيب لا يخفى » وسيد محمد جمال الدين قاسمى دمشقي گفته : « ضبطت في الأصل « يخفى » الأولى بفتح الياء والثانية بضمها » ومحشى گفته : « الأولى من الخفاء بمعنى الزوال والثانية من الاخفاء الذي هو ضد الاظهار » .
وقويّا محتمل است كه دومى « يحفى » باشد ( بحاء مهمله وفاء وياء ) از « حفى يحفى حفاء » واز جمله معاني آن اين كه « رقت قدمه من كثرة المشي ومشى بلاخف ولا نعل ، والفرس اى انسحى حافره من كثرة السير » ومراد اين باشد كه علم خويشى وپيوندى است كه هرگز عزت خود را از دست نمىدهد وبذلت وخوارى دچار نمىگردد بلكه عزّت آن هميشه باقي است پس علم عالم بمنزله دوستى عزيز است كه پشت انسان بآن قوى مىشود .