327
الجاهل يميل إلى شكله .
نادان ميل كند بنادانى مانند خود ، ودر بعضي نسخهها بدل « يميل إلى شكله » چنين واقع شده « يألفه مثله » وبنا بر اين معنى اينست كه : نادان الفت مىگيرد باو ناداني مانند أو ، وحاصل هر دو يكى است ، واز فوايد اين دو فقره اين است كه هرگاه كسى خردمند ودانا باشد بايد سعى در حصول الفت ميانه خود وكسى كه جاهل ونادان باشد نكند كه دست بهم نخواهد داد واگر بالفرض جاهلي باو الفت كند باين فريب نخورد وبر آن اعتماد نكند البتّه ظاهرا بجهت مطلبي چنين اظهار كند واگر نه در دل گريزانست از أو ، وهمچنين جاهل را سعى در الفت عاقل باو عبث است ، وأيضا از اين راه هرگاه كسى عقل ودانائى كسى را يا جهل وناداني أو را داند استنباط أحوال مصاحبان وأهل الفت با أو را تواند كرد « 1 » .
328
السّلامة في التّفرّد .
سلامتى در تنهائى است .
بر متتبّع أحاديث واخبار ظاهر است كه تنهائى وكناره گرفتن از خلق بالكلّيّه محمود نيست زيرا كه حديث بسيار در فضل تزويج ومذمّت عزوبت وارد شده مثل اين كه دو ركعت نماز كه متزوّجى بگزارد آنها را أفضل است از هفتاد ركعت كه بگزارد آنها را عز بي ، واين كه دو ركعت كه بگزارد آنها را متزوّجى أفضل است از مرد عز بي كه بايستد بعبادت در شب خود وروزه بگيرد روز خود را ، واين كه أراذل
هامش
( 1 ) نظير اين بيان است اين بيت معروف عربى :عن المرء لا تسأل وسل عن قرينه * فكلّ قرين بالمقارن يقتدىوبفارسى گفتهاند :تو اوّل بگو با كيان زيستى * پس آنگه بگويم كه تو كيستىواز أمثال فرانسه است :eS tU qUI dIRAI tE jE fREQUENTE tU qUI mOI DIS