سوخت در آتش دل ، ياد برت خرمن من * برو سيل مژه برتاب رخت گلشن من
نخل بالاى تو ، انگيخته گرد از تن من
( خار سوداى تو ، آويخته در دامن من ) * ( شرمم آيد كه به اطراف گلستان نگرم )
گر بدين ديده ز ديدار تو واخواهم ماند * ليك دل بر سر خاك تو به جا خواهم ماند
چون ( صفائى ) كىات از قيد رها خواهم ماند ؟
( گر به دورىّ سفر ، از تو جدا خواهم ماند ) * ( تو چنان دان كه همان سعدى كوته نظرم ) « 1 »
34 . جلوه اصفهانى ( 1238 - 1314 ق . )
زندگينامه
ميرزا ابو الحسن طباطبائى متخلص به ( جلوه ) زادگاهش احمد آباد از توابع گجرات واقع در هند بوده ولى اصالتا نايينى است . پدرش مير سيد محمد طباطبائى متخلص به ( مظهر ) در اوان جوانى از راه قندهار و كابل به حيدرآباد هند مىرود و در همان جا ازدواج مىكند ، اما بر اثر حوادثى كه پيش مىآيد ، بعد از چند سال به ايران بازمىگردد و در اواخر عمر به زندگى در زواره قناعت مىكند و سرانجام در همان شهر بدرود حيات مىگويد و ( جلوه ) ناگزير مىشود با تنگدستى در مدرسه كاسهگران شهر اصفهان به تحصيل بپردازد .
وى پس از آموختن مقدمات به تحصيل علوم عقلى و الهيات مىپردازد و براى تكميل معلومات خود به تهران عزيمت مىكند و به نگارش حواشى بر حكمت متعاليه - معروف به اسفار - و اشعار جلال الدين مولوى مىپردازد .
وى كه از چهرههاى ممتاز فلسفه و حكمت زمانه خود به شمار مىرفت در تمام عمر با زندگى مجردانه ساخت و همسرى برنگزيد و سرانجام در ذيقعده سال 1314 ه . ق در تهران بدرود حيات گفت و در ابن بابويه به خاك سپرده شد . ديوان اشعار اين حكيم بزرگ به اهتمام آقاى على عبد الرسولى و با مقدمه آقاى احمد سهيلى خوانسارى به چاپ رسيده است . « 2 »
هامش
( 1 ) . همان ، ص 415 و 416 .
( 2 ) . تذكره مدينة الادب محمد على مصاحبى نائينى ( عبرت ) ، تهران ، كتابخانه و موزه و مركز اسناد مجلس شوراى اسلامى ، چاپ اول ، سال 1376 ج 1 ، ص 600 تا 603 ، و سخنوران نمامى معاصر ايران ، ج 2 ، ص 994 . و تذكره انجمن خاقان ، ص 619 .