گردد ، همچنين دلها اگر به وسيلهء شهوات پاره نگردند ، يا با طمع ، چركين نشوند ، يا نعمتهاى بسيار ، موجب قساوتش نگردند ، مىتوانند ظروف خوبى براى حكمت باشند » .
چهارم
- طالب مال ، نه تنها به مرادش نمىرسد ، بلكه به عكس آن دست مىيابد ، چون مقصود از سعى و تلاش و جمعآورى آن ، رسيدن به راحتى بود ، بلكه بر عكس موجب ازدياد همّ و غم و مشكلاتش مىگردد تا جايى كه آنچنان كه از مال فرار مىكند ، از مارهاى سياه و سگهاى درنده فرار نمىنمايد .
عالمى مىگفت : فقير از سه چيز در راحتى و آسايش بسر مىبرد و غنى بدان مبتلاست . پرسيدند آن سه چيز چيست ؟ گفت : ظلم حاكمان ( كه به زور مال را بگيرند ) حسادت همسايگان و چاپلوسى برادران كه امير المؤمنين - عليه السّلام - فرمود :
268 - « الفقر خير من حسد الجيران ، و جور السّلطان ، و تملّق الاخوان » .
يعنى : « فقير بودن بهتر است از حسادت همسايگان و ستم حاكمان و چاپلوسى برادران ( و نزديكان ) » .
شاعرى مىگويد :
و طالب المال في الدّنيا ليحرسه * و لم يخف عند جمع المال عقباها
كدودة القزّ ظنّت انّ سترتها * تعينها و الّذى ظنّته ارداها
آن كس كه در دنيا در طلب مال بسر مىبرد و آن را حراست مىكند اما از عاقبتش نمىهراسد ، مانند كرم ابريشم است كه خيال مىكند پيلههايش او را كمك مىكنند ولى همانها موجب هلاكتش مىگردند » .
پنجم
- دنيا را در برابر فروختن عمرش خريدارى كرد و حال آنكه عمر ، نفيسترين چيز است هم براى دنيا و هم براى آخرت كه اگر به عاقلى بگويند عمرت را به ملك دنيا به فروش ، نخواهد پذيرفت ، بلكه هنگام حضور فرشتهء مرگ ،