6 - الحكمة العرشية ، كه آن نيز به طريقهء عرفانى نوشته شده و در 96 صفحه با كتاب المشاعر در يك مجلد به چاپ رسيده و احمد زين الدّين احسائى آن را هم مورد انتقاد قرار داده است .
7 - شرح الهداية الاثيرية ، كه به سال 1313 هجرى به قطع متوسط در 397 صفحه چاپ شده است . در اين كتاب از روش مشائيان و روش اهل بحث و منطق پيروى كرده و در حقيقت از طريقهء متن شرح الهداية الاثيرية تبعيت كرده است . كتاب الهداية الاثيرية تأليف فيلسوف اثير الدّين مفضل ابهرى از اعلام فلسفه در قرن هفتم هجرى بود و به طورى كه گفتهاند به سال 663 هجرى درگذشت .
8 - شرح الهيات شفاء ، كه به سال 1303 هجرى به قطع بزرگ در 264 صفحه همراه با الهيات شفاء در يك جلد به چاپ رسيده . در اين كتاب شفاى شيخ الرئيس را تا مقالهء ششم شرح كرده و ناتمام است .
9 - رسالة الحدوث ، رسالهء مبسوطى است در اثبات حدوث عالم كه به سال 1302 هجرى به قطع متوسط در 109 صفحه در ضمن مجموعهاى محتوى بر 8 رساله چاپ شده است كه ما بهطور مسلسل تا شمارهء 17 از آنها نام مىبريم . ملا صدرا در اسفار در چندجا ، از جمله در جلد اول صفحهء 233 ، از اين رساله ياد كرده است . اين نكته مىرساند كه رسالة - الحدوث پيش از اسفار نوشته شده است .
10 - رسالة اتصاف الماهية بالوجود ، در ده صفحه كه به سال 1302 هجرى چاپ شده و نيز در حاشيهء رسالهء التصور و التصديق او به چاپ رسيده است . در اين رساله اصالت وجود را اثبات مىكند و آن را صورتى در اعيان و مجعول در ذات كه خودبهخود متشخص است ، مىداند و اينكه ماهيت به وسيلهء آن به وجود آمده و تشخص آن از ناحيهء وجود است .
مسئلهء اصالت ماهيت يا وجود از مسائل برجستهايست كه در صدر مسائل فلسفى مربوط به بحثهاى وجود و متعلقات آن قرار دارد . جمعى از فلاسفه معتقد به اصالت ماهيت هستند و وجود را امرى اعتبارى محض مىپندارند و برخى معتقد به اصالت وجودند و ماهيات را امر اعتبارى مىدانند و گروهى ديگر به اصالت و اتحاد وجود و ماهيت معتقدند و هيچيك را اصيل و ديگرى را اعتبارى نمىدانند . از اين دسته است علامه شيخ هادى بن محمد امين تهرانى نجفى متوفى به سال 1321 هجرى كه رسالهاى در اتحاد وجود و ماهيت دارد و اعتقاد به اين مطلب را كه يكى از اين دو اصيل و ديگرى اعتبارى است ، در اين رساله رد كرده است .
11 - رسالة التشخص ، در 12 صفحه .
12 - رسالة سريان الوجود ، كه گمان مىرود همان رسالهء طرح الكونين او باشد . اين رساله در 16 صفحه و پيش از اسفار نوشته شده است ، زيرا مشتمل بر اعتقاد او به اصالت
فلاسفة الشيعة حياتهم وآراؤهم ( فلاسفهء شيعه ) ( فارسي ) — صفحة 495
مساهمون: الشيخ عبد الله نعمة
ص٤٩٥