بهائى به جاى آنكه وسيلهء ذم او باشد در حقيقت موجب مدح اوست .
ولى اين نوع مطالب از عقايدى ريشه گرفته است كه اساسا ارتباطى به دين ندارد و بر افكار اكثريت قريب به اتفاق علما حكومت مىكند .
آثار و تأليفات شيخ بهائى
شيخ بهائى از جمله آن شخصيتهاى علمى بزرگى است كه موقعيتى بسيار ممتاز در تمام ميدانهاى علمى داشتهاند به طورى كه او را در نزد مردم به يك شخصيت افسانهاى شبيه ساخته است .
مردم غرايب و عجايب بسيارى را به او نسبت دادهاند و قصهها و افسانههايى از او نقل كردهاند كه همهء آنها اثر و نفوذى قوى در افكار مردم به جاى گذاشته است .
نقل مىكنند او توانسته بود اتم را بشكافد و بر نيروى موجود در اتم دست يابد ، و آن را در مصنوعات خود به كار اندازد چنان كه يكى از نمونههاى آن شمعى بود كه در تون حمامى در اصفهان به كار گذاشته بود و همين يك شمع براى گرم نگهداشتن حمام در مدتى طولانى كافى بود بدون اينكه تغييرى در شمع رخ دهد . همچنين ساعتى ساخته بود كه احتياج به كوك كردن نداشت . كارهاى عجيب و غريب ديگرى هم به او نسبت دادهاند كه در اينجا مجال ذكر آنها نيست . « 1 »
به نظر مىرسد كه شخصيت بارز شيخ در ميدانهاى علوم و فنون و مكانت او در بيشتر علوم عصر خود ، كه انعكاس بسيارى در دنياى آن روزى داشته است ، سبب شده است كه اطراف او هالهاى درخشنده به وجود آيد و بسيارى از امور شگفتانگيز به او نسبت داده شود .
شيخ بهائى تأليفات و كتابهايى ارزشمند دارد ، كه همواره مورد توجه و اهتمام و عنايت علما بوده و مورد مطالعه و بررسى قرار گرفته و بيشتر آنها چاپ شده است . برخى از تأليفات او در حساب و هندسه و فلك مورد عنايتى خاص بود و شروح و حواشى بر آنها زدهاند .
هامش
( 1 ) - قضيهء شمع و حمام از قضاياى مشهور و منسوب به شيخ بهائى است . برفرض صحت قضيه البتّه كارى بسيار قابل توجه است كه نه از شمع چيزى كاسته شود و نه حمام از حرارت يكنواخت بيفتد ، مسئلهء ساعت و اعمال ديگر او ، اگرچه در اين دوره چندان عجيب نيست ولى در آن زمان اين قبيل اعمال در حد اعجاز بوده است . - م .