تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فلاسفة الشيعة حياتهم وآراؤهم ( فلاسفهء شيعه ) ( فارسي ) — صفحة 332

مساهمون:

ص٣٣٢
ديگر كتاب جامع شاهى است ، كه كتابى بزرگ در علم نجوم است و مؤلف بسيارى از رساله‌هاى نجومى خود را در آن درج كرده است ؛ يك نسخه از اين كتاب در كتابخانهء رضوى موجود است . « 1 » ديگر رسالهء الاختيارات است ، در نجوم ، كه آن را در كتاب جامع شاهى خود گنجانده است . « 2 » ديگر رسالهء الاسعار در بيان احكام نجوم است ؛ اين رساله را با يازده رسالهء ديگر خود كه همگى در بيان احكام نجوم از قبيل احكام مواليد و غيره است در كتاب بزرگ خود جامع شاهى درج كرده و متن آن در كتابخانهء رضوى و كتابخانهء مشكاة موجود است . مؤلف برخى از آنها را به عضد الدولهء ديلمى متوفى در سال 372 هجرى اهدا كرده است . « 3 » ديگر رساله‌اى است در اسطرلاب كه يك نسخهء آن در كتابخانهء رضوى است كه ، اين رساله را براى عبد اللّه بن على حاسب تأليف كرده است . « 4 » شايد اين همان اسطرلاب زورقى اوست كه او خود آن را اختراع كرد . اين اسطرلاب مبتنى بر اين است كه زمين متحرك و فلك با هرآنچه در آن است ، غير از كواكب سبعه ، ثابت است . « 5 » ديگر كتاب الاوائل اوست كه مؤلف در كتاب الدلائل خود از آن ياد كرده است . « 6 »

سيد مرتضى يا شريف مرتضى « 7 » ابو القاسم على بن ابى احمد حسين بن موسى موسوى 355 - 436 ه ق

سيد مرتضى ، معروف به ذو المجدين و علم الهدى ، در ماه رجب سال 355 هجرى متولد شد و در ماه ربيع الاول سال 436 هجرى درگذشت و در خانهء خود در بغداد دفن شد ؛ سپس او را به كربلا منتقل كردند و در مشهد امام حسين بن على ( ع ) به خاك سپردند . علم الهدى بزرگترين شخصيت شيعه در قرن پنجم هجرى در علم و فقه و آثار كلام و ادبيات و شعر و لغت و دانشهاى ديگر بود . فقيهى بود كه پيشوايى اماميه در آن دوران به او رسيد و در علم كلام و فلسفهء اسلامى همچنين در علم نجوم شهرت بسزايى يافت ، چنان كه در ديگر
هامش
( 1 و 2 ) - الذريعة ، ج 11 ، ص 43 ( 3 و 4 ) - الذريعة ، ص 70 - 73 ( 5 ) - عبقرية العرب ، ص 56 ( 6 ) - الذريعة ، ج 8 ، ص 238 ( 7 ) - نسب سيد مرتضى از طرف پدر به حضرت امام كاظم ، موسى بن جعفر عليه السلام و از جهت مادر به ناصر اطروش علوى صاحب ديلم مىرسد .