تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فلاسفة الشيعة حياتهم وآراؤهم ( فلاسفهء شيعه ) ( فارسي ) — صفحة 247

مساهمون:

ص٢٤٧
كه دوانى در حاشيهء خود بر شرح تجريد نوشته است تأييد نموده است ، چنان كه سيد محسن امين در اعيان الشيعة و شيخ تهرانى در كتاب خود الذريعة در ضمن نقل تأليفات او اين نكته را متذكر شده‌اند . دوانى متصدى امر قضاوت و داورى در فارس بود و در سراسر فارس گردش كرد ، و به تبريز و جاهاى ديگر ، و همچنين به كشورهاى عربى مسافرت كرد و اموال بسيارى گرد آورد و ازآن‌جهت بود كه فوق‌العاده مورد احترام قرار گرفت . او معتقد بود كه مال سبب ترويج علم و تحصيل كمال است و به اين نكته در يكى از اشعار فارسى خود اشاره مىكند و مىگويد :
مرا به تجربه معلوم شد در آخر سال * كه قدر مرد به علم است و قدر علم به مال
دوانى به فارسى و به عربى شعر مىگفت و از اشعار عربى اوست :
انى لاشكو خطوبا لا اعينها * ليبرأ الناس من عذرى و من عذلى كالشمع يبكى فلا يدرى أ عبرته * من حرقة النار ام من فرقة العسل
من از گرفتاريهايى شكايت دارم كه نمىخواهم معين كنم چيست تا مردم عذر مرا بپذيرند و سرزنشم نكنند ، و مثل شمعم كه گريه مىكند و نمىداند گريه و اشك‌ريزى او از سوز آتش يا از دورى او از عسل است .

[ آثار ]

دوانى آثار فراوانى دارد و تأليفات او متجاوز از سى تأليف است كه بيشتر آنها در فلسفه و منطق و كلام است . برخى از آثار او عبارتند از : رساله‌اى در اثبات واجب . رسالهء ديگرى در اثبات واجب . حاشيهء قديم بر شرح تجريد . حاشيهء جديد بر شرح تجريد . شرح هياكل النور سهروردى ، در حكمت . حاشيه بر تهذيب منطق . حاشيه بر شرح مطالع ، در منطق . حاشيه بر شرح عضدى . حاشيهء كتاب المحاكمات جرجانى ، در فلسفه . حاشيهء حكمة العين . انموذج العلوم . رسالهء الزوراء و حاشيه بر آن .