و زينت مجالس نمايند و صنايع و اعمالشان را كه نتيجهء فى الجمله تكميلى است در علم طبيعى و رياضى از قوّت بشر بيرون دانند و با معاجز و خوارق عادات انبيا و اوصياء عليهم السّلام برابر سازند ، و از مجالس علما گريزان ، و از صحبت علم دين و ذكر معاد ملول و منزجر شوند و اگر در محفلى گرفتار شوند به خواب روند يا دل را به جاى ديگر فرستند ، و رعايت فقرا و اهل دين را لغو و بىفايده انگارند ، و از اموال نجسه كه از چندين راه حرام و از خون ارامل و ايتام به دست آورده و در مصارف حرام و معاصى عظام خرج مىكنند خود را غنى و معظّم و لازم الاحترام شمرند ، و علما و اتقيا را خورندهء مال مردم و حلوايى و گدا و ذليل پندارند .
استعمال ظروف نقره و طلا و لباس مردان زرى و ديبا و ريشهاى تراشيده به هيأت بنى مروان و بنى اميّه سخن محبوب و زبان مرغوب لسان فرانسه و انگليس ، و بدل كتاب خداوند و آثار ائمّهء اطهار عليهم السّلام كتب ضلال و مؤلّفات كفره را انيس و جليس .
يهودان كه سالها در بلاد فرنگ با عيسوى محشورند رسوم مذهب و كيش خود را از دست ندادند ، و مسلمانان از سفر چندماهه به آن صوب دل از مسلمانى كشيدند . كمتر معصيتى مانده كه شايع نشده و قبحش از انظار برداشته نيست ، و كمتر طاعتى و عبادتى باقى است كه از آن جز صورت و اسمى و در آن از چندين راه خلل و فسادى راه نيافته ، اهل حقّ از اقامهء معروف و نهى منكر عاجز ، و با قدرت ، از تأثير آن مأيوس و در خلوات بر ضعف ايمان و غربت اسلام و شيوع منكر گريان و مغموم .
و الحمد للّه كه ظاهر شد صدق اخبار حضرت ختمى مرتبت صلّى اللّه عليه و آله و سلّم به وقوع اين مفاسد و غير آن در امّت او چنانچه شيخ جليل علىّ بن ابراهيم قمى در تفسير خود از ابن عبّاس روايت كرده كه گفت : حجّ كرديم با رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله و سلّم پس گرفت حلقهء در كعبه را پس روى مبارك را متوجّه نمود به ما و فرمود : آيا خبر ندهم شما را به علامات قيامت ؟ و بود نزديكترين مردم در آن روز به آن جناب سلمان رضى اللّه عنه ، پس
منتهى الآمال في تواريخ النبي و الآل ( فارسي ) — صفحة 2133
مساهمون: الشيخ عباس القمي
ص٢١٣٣