افكند خود را كسى كه بىنياز شده بر رأى خودش ، يعنى در مهمّات تكيه بر رأى و دانش خود نموده و ترك كرده مشورت كردن با دانايان را .
عرض كردم : زيادتر بفرما يا بن رسول اللّه صلّى اللّه عليه و آله و سلّم .
فرمود كه : حضرت امير المؤمنين عليه السّلام فرموده : قلّة العيال احدى اليسارين . كمى اهل و عيال ، يكى از دو توانگرى است در مال ، زيرا كه هر كه را اندك باشد عيال او عيشش آسانتر باشد و معيشتش اوسع ، هم چنان كه در كثرت مال حال بر اين منوال است .
گفتم : زيادتر بفرما يا بن رسول اللّه صلّى اللّه عليه و آله و سلّم .
فرمود : كه : امير المؤمنين عليه السّلام فرمود : من دخله العجب هلك . هر كه داخل شد بر او عجب و خودپسندى هلاك شد .
گفتم : زيادتر بفرما يا بن رسول اللّه صلّى اللّه عليه و آله و سلّم .
فرمود كه : امير المؤمنين عليه السّلام فرموده : من ايقن بالخلف جاد بالعطيّة . كسى كه يقين كند كه عوض آنچه مىدهد جايش مىآيد جوانمردى خواهد كرد در عطا كردن زيرا كه مىداند بدل اين عطا به او مىرسد .
( فقير گويد كه ) : به همين مطلب اشاره كرده بعض شعرا در مدح حضرت امير المؤمنين عليه السّلام كه گفته :
جاد بالقرص و الطّوى ملأ جن - * - بيه و عاف الطّعام و هو سغوب
فأعاد القرص المنير عليه ال - * - قرص و المقرص الكرام كسوب [ 1 ]
نقل است كه جناب امير المؤمنين عليه السّلام سقايت نخلى فرمود در عوض يك مدّ از جو ، پس آن را برايش دستاس [ 2 ] كردند و نان پختند ، چون خواست بر آن افطار فرمايد سائلى بر در خانهاش آمد ، آن حضرت نانش را به سائل داد و شب گرسنه خوابيد ؛ شاعر گفته كه حضرت امير المؤمنين عليه السّلام بخشش كرد قرص نان خود را در
هامش
[ 1 ] شعر از ابن نما است . نك : شرح نهج البلاغه ابن ابى الحديد .
[ 2 ] آرد كردن با آسياب دستى .