عن ابى جعفر محمّد بن عيسى قال كان الجوّانىّ خرج مع ابى الحسن عليه السّلام الى خراسان كان من قرابته .
و مراد از جوّانى محمّد بن عبيد اللّه اعرج است . و آن كه مراد على بن ابراهيم باشد ظاهرا اشتباه است ، زيرا كه على مذكور ولادتش در مدينه شده و نشو و نماى او در كوفه و در كوفه وفات كرده . و اگر جوّانى به او بگويند به تبع جدّش محمّد جوّانى است ، و اللّه العالم .
و محتمل است كه او را پسرى بوده على نام و او با حضرت همراه بوده چنان كه فاضل نسّابه جناب سيد ضامن بن شدقم در تحفة الأزهار در احوال ابى الحسن على بن محمّد جوّانى بن عبيد اللّه اعرج گفته كه : او سيّدى بود جليل القدر ، و عظيم الشّأن ، و رفيع المنزلة ، حسن الشّمائل ، جمّ الفضائل ، عالم فاضل تقى نقى مبارك همراه حضرت امام رضا عليه السّلام بود در طريق خراسان و از آن حضرت حديث روايت كرده و كثير العبادة بود ، روزها روزه مىگرفت و شب را قائم به عبادت بود و در هر روزى هزار مرتبه قل هو اللّه احد مىخواند . بعد از موتش يكى از اولادش او را خواب ديد از حالش پرسيد ، گفت : جايم در بهشت است به جهت تلاوت كردنم سورهء اخلاص را . و او را مصنّفات عديدهء جليله است در بيشتر علوم ( انتهى ) . « 1 »
و نيز از اولاد محمّد جوّانى است ابو عبد اللّه محمّد بن الحسن بن عبد اللّه بن الحسن بن محمّد بن الحسن بن محمّد بن الحسن بن محمّد جوّانىّ ابن عبيد اللّه الأعرج كه نجاشى فرموده : ساكن طبرستان بود و فقيه بود و سماع حديث كرده . و از مصنّفات اوست كتاب ثواب الأعمال . « 2 »
و امّا حمزة المختلس بن عبيد اللّه الأعرج پس اعقاب او قليل است ، و از اعقاب او است حسين بن محمّد بن حمزة المختلس معروف به حرون كه بعد از ايّام يحيى بن عمر بن يحيى ابن الحسين بن زيد بن الإمام زين العابدين عليه السّلام كه گذشت ذكر او ،
هامش
( 1 ) تحفة الازهار ، ج 2 ( قسم اول ) ، ص 158 - 159 .
( 2 ) رجال نجاشى ، ص 395 .