در بازار زن آراسته يافت نمىشود ، كسى آشكارا با زنان گفتگو نمىكند آب گوارا ، زندگى شيرين است ، خوشزبانى ومردانگى وفارسي فهميدنى * وبازرگانى سودآور وتن نيرومند دارند . ولى شورهزار وكثيف است . خانههاى تنگ [ وناجور ] هوا گرم وخشك ، مردم سبزه وسيهچردهاند . اينست آنچه ما از توصيف شهرهاى اين سرزمين مىدانيم [ وشنيدهايم ] .
كلياتى دربارهء اين سرزمين
سرزمينى گرم ، با نخلستان ونارگيل ، وموز [ بسيار ] مىباشد ، جاهائى با هواي معتدل نيز دارد . همانند « ويهند » وبخشهاى « منصوره » [ ميوههاى ] متضاد را با هم دارد . در اينجا مدّ دريا به حداكثر مىرسد .
من درياچهاى در آن نمىشناسم ولى نهرهائى چند دارد . ذميانش بتپرستند ، اندرز گرانش چندان نيستند ورسمي قابل ذكر ندارند .
مذهب : بيشترشان أهل حديث هستند . من قاضى أبو محمد منصورى را ديدم كه داودى « 1 » پيشواى آن مذهب بود ، كلاس درس وتأليفها وچند تصنيف خوب دارد . مردم « ملتان » شيعهاند ودر اذان « هوعله » « 2 » كنند وبندهاى اقامه را جفت « 3 » آورند در قصبهها فقيهانى به مذهب أبو حنيفة نيز يافت شوند . مالكي ومعتزلي در آنجا نيست .
حنبليان نيز پايگاهى ندارند . آئينشان پسنديده وراهشان درست ، پاك
و
هامش
( 1 ) ص 37 : 5
( 2 ) متن : يهو علون يعنى جملهء « هو العلي العظيم » مىافزايند ، چنانكه حيعله حي على خير العمل در ص 40 و 238 گذشت .
( 3 ) دو بار گفتن بندهاى اقامهء نماز در ص 238 : 2 نيز گذشت .