ناظر و مراقب آنها بودى و تو بر هر چيز گواهى . اگر عذابشان كنى بندگانت هستند . »
پيامبر فرمود : « پس از اين سخن به من مىگويند : از آنگاه كه ايشان را ترك كردى پيوسته مرتد بودند . » « 1 »
در جمع بين صحيحين حميدى از مسند انس بن مالك در حديث صد و سى و يك از احاديث متفق عليه آمده است كه پيامبر فرمود : « در كنار حوض مردانى كه با من مصاحبت داشتهاند بر من وارد مىگردند . چون به آنان مىنگرم و سر بر مىدارند و مرا مىبينند پريشان و بيقرار مىشوند من مىگويم : خداوندا اصحابم ؟ پاسخ داده مىشود :
نمىدانى پس از تو چه كردند ؟ » « 2 » همچنين در جمع بين الصحيحين از مسند ابو هريره به طريقههايى ، در حديث دويست و شصت و هفتم از احاديث متفق عليه روايت شده است كه پيامبر فرمود :
« هنگامى كه ايستادهام گروهى را مىبينم و چون آنها را مىشناسم مردى ميان من و آنان حائل مىگردد و به آنها مىگويد : بشتابيد . من مىپرسم ، به كجا ؟ مىگويد : به خدا سوگند به جانب آتش . مىپرسم آنها چه كردهاند ؟ مىگويد : پس از تو مرتد شدند و به پيشينه جاهلى خويش باز گشتند . در آنان نجات يافتهاى نخواهى ديد مگر به عدد چهارپايانى كه بيهوده رها شدهاند . » « 3 »
مانند همين روايات را در مسندهاى اسماء دختر ابو بكر ، ام سلمه و سعيد بن مسيب ، به طريقههاى گوناگون باز گفتهاند و همه اين روايتها در جمع بين صحيحين موجود است . « 4 »
نيز در مسند عبد اللَّه بن مسعود از همان كتاب آمده است كه پيامبر فرموده است :
هامش
( 1 ) . صحيح البخارى ، ج 8 ، ص 136 و 150 ، صحيح مسلم ، ج 4 ، ص 65 .
( 2 ) . همان .
( 3 ) . التاج الجامع للاصول ، ج 5 ، ص 61 و صحيح البخارى ، ج 8 ، ص 149 .
( 4 ) . صحيح مسلم ، ج 4 ، ص 61 ، صحيح البخارى ، ج 8 ، ص 150 .