نزديكترين ايشان به عذاب و عقاب الهى ، آن كسانىاند كه دروغ مىگويند و افترا مىزنند بر حضرت امام محمّد باقر و آباء كرام آن حضرت عليهم السّلام در شأن ابو مسلم مروزى ، و اين ابو مسلم مردى بود فاجر [ و ملعون ] ، نبود از شيعهء امامان ما ، و اعتراف نكرد به امامت ايشان ، و از سختترين مخالفان ايشان بود ، قصّهخوانان دروغگوى بدل مىكنند احوال و اخبار او را و حريص و راغب مىگردانند جهّال را به دوستى او ، و ايشان ( يعنى : قصّهخوانان ) غافلانند از قول حضرت اللّه تعالى كه مىفرمايد : الا
لَعْنَتَ اللَّهِ عَلَى الْكاذِبِينَ
« 1 » يعنى : « بدان كه لعنت خداست بر دروغگويان »
و در بعضى از كتب حكمت عملى مسطور است كه مردم هر مدينهاى بر پنج صفتاند : اوّل : خيّرانند ، كه خير ايشان را سرايتى هست ، و ايشان نيكوكارترين مردمان و لايق صحبت ملوك و سلاطيناند ، دوّم : خيرند ، كه خير ايشان را سرايتى نيست و اين طايفه قابل تربيت باشند ، سيّم : آنكه نه خيرند و نه شرّ ، اين جماعت را بايد بر خير ترغيب نمود ، چهارم : آنكه شرير باشند و شرّ ايشان را سرايتى نباشد ، اين طايفه را بايد حقير داشت تا به خير گرايند ، پنجم : آنكه بالطبع شرير باشند ، و اين صنف بدترين اهل عالمند و مستوجب بند و زندان ؛ و شرّ اين طايفه سرايت كند و ايشان اضداد اخيار باشند ، بدى را دوست دارند و نيكى را دشمن ، مانند حيوانات موذيّه چون سگ ديوانه و گرگ و خوك و مانند آن ، و اين طايفه را نيز اقسام است كه بعضى را به زجر از بدى مىتوان بازداشت ، و بعضى را به قطع اعضاء و زندان مؤبّد ؛ و گفتهاند كه قصّهخوانان دروغگوى و افسانهخوانان سخت روى از اين طايفهاند ، چه ، مضرّت مىرسانند با « 2 » حكايات كاذبه ، و فريب خاطر مردمان مىدهند و تضييع قابليّت ايشان مىنمايند .
هامش
( 1 ) . سورهء آل عمران آيهء 61 .
( 2 ) . اصل : به .