تو حق است . در اين باره پيمانها و مواثيق سپردهايم ، هرچه شما تصميم بگيريد ما از تو پيروى مىكنيم . به آن خدايى كه تو را به رسالت مبعوث كرده است ، هرگاه وارد اين دريا شويد ( اشاره به بحر احمر ) ما نيز پشت سر شما وارد مىشويم و يك نفر از ما از پيروى شما سرباز نمىزند . ما هرگز از روبهرو شدن با دشمن نمىترسيم . شايد ما در اين راه ، خدمات و جانبازىهايى از خود نشان بدهيم كه ديدگان شما روشن گردد . ما را به فرمان خداوند به هر محلّى كه صلاح است روانه كن . « 1 »
گفتار « سعد » نشاط عجيبى در پيامبر ايجاد كرد و سايهء شوم يأس و نوميدى با اشعهء حياتبخش رجا و اميد ، استقامت و پايدارى در راه هدف از ميان رفت .
سخنان اين افسر رشيد چنان تحريكآميز و هيجانانگيز بود كه پيامبر بلافاصله فرمان حركت صادر فرمود و گفت :
حركت كنيد و بشارت باد به شما « 2 » كه يا با كاروان رو به رو خواهيد شد و اموال آنان را مصادره خواهيد كرد و يا با نيروهاى امدادى كه براى نجات كاروان آمدهاند نبرد خواهيد كرد . اكنون من كشتارگاه قريش را مىنگرم كه صدمات سنگينى بر آنها وارد شده است .
ستون اسلام به فرماندهى پيامبر اكرم به راه افتاد و در نزديكى آبهاى « بدر » ، موضع گرفتند . « 3 »
كسب اطلاعات از اوضاع دشمن
با اينكه اصول نظامى و تاكتيكهاى جنگى امروز با گذشته تفاوت زيادى كرده است ، ولى ارزش كسب اطلاعات از اوضاع دشمن و آگاهى از اسرار نظامى و فنون جنگى آنها و استعداد نيروهايى كه به ميدان نبرد مىآورند ، هنوز به قوت خود باقى است . اكنون نيز اين مسأله اساس نبردها و پايهء پيروزىها است .
هامش
( 1 ) . فسر بنا على بركة اللّه .
( 2 ) .فَسِيرُواوأَبْشِرُوا- « انفال ( 8 ) آيهء 7 » :وَ إِذْ يَعِدُكُمُ اللَّهُ إِحْدَى الطَّائِفَتَيْنِ . . ..
( 3 ) . واقدى ، المغازى ، ج 1 ، ص 48 و سيرهء ابن هشام ، ج 1 ، ص 615 .