واعظ قزوينى و . . .
- ذاكر ، منصب نوكرى ، آداب وعظ و منبر
واقصه
نام يكى از منازل مسير مكّه به كوفه كه تا كوفه سه روز راه بوده است . حسين بن على « ع » در سفر كربلا از اين منزل هم عبور كرده است . به اين نام ، جاهاى ديگرى در راه مكه و در يمامه وجود دارد . « 1 » در آنجا منارهاى بوده است از شاخ شكارهاى صحرايى و سمهاى آنها كه ملكشاه سلجوقى آن را ساخته بود . « 2 »
واقعهء حرّه
واقعهء حرّه ، قيام مردم مدينه بر ضدّ حكومت يزيد بود . پس از شهادت حسين بن على « ع » ، ظلم و فسق يزيد فراگيرتر و آشكارتر شد و مردم فساد دستگاه حاكم و ظلم عمّال او را ديدند و در مدينه ، آگاهان از اوضاع ، مردم را به زشتكاريهاى حكام آگاه ساختند . والى مدينه در آن زمان ، « عثمان بن محمد بن ابى سفيان » بود . اهل مدينه عليه او شوريدند و او و مروان و ديگر امويان را از مدينه بيرون كردند و با « عبد الله بن حنظله » بيعت كردند . خبر قيام مردم مدينه ، با گزارش مروان به گوش يزيد رسيد . وى سپاهى انبوه را تحت فرمان « مسلم به عقبه » « 5 » به مدينه گسيل داشت . « 3 » مهاجمان در منطقهء « حرّهء واقم » فرود آمده ، به مدينه تاختند و سه روز به كشتار و غارت پرداخته و به نواميس مسلمانان تجاوز كردند . مردم به حرم پيامبر « ص » پناه بردند . لشكريان يزيد ، حرمت حرم را نگه نداشتند و با اسبها به داخل حرم آمدند و مردم را قتل عام كردند . كشتگان اين واقعه هزاران نفر بودند . از جمله « عبد الله بن جعفر نيز در اين حادثه شهيد شد . واقعهء حرّه در 28 ذيحجّه سال 63 هجرى اتفاق افتاد . يزيد ، دو ماه نيم پس از اين حادثه مرد . « 4 »
اين قيام كه به قيام حرّهء ، حرّهء واقم ، قيام اهل مدينه و . . . هم معروف است ، از پيامدهاى حادثهء عاشورا محسوب مىشود و افشاگريهاى اهل بيت و اقامهء عزا در مدينه و انگيزشهاى
هامش
( 1 ) - لغتنامه ، دهخدا .
( 2 ) - آثار البلاد ، زكرياى قزوينى ، ص 336 ( چاپ امير كبير ) .
( 5 ) - مسرف بن عقبه .
( 3 ) - مروج الذهب ، مسعودى ، ج 3 ، ص 69 .
( 4 ) - منتهى الآمال ، محدث قمى ، ج 2 ، ص 35 ( چاپ جاويدان ) در حالات امام سجّاد « ع » .