مبارزه با باطل و ستم و طاغوت ، سرلوحهء دعوت همهء انبياى الهى بوده است و « كربلا » تجلّى اين خط ممتد درگيرى حق و باطل است . « عاشورا ، حضور مجدّد آدم و نوح و ابراهيم و موسى و عيسى - على نبيّنا و آله و عليهم السلام - است در قلّهء فريادگرى و هدايت . اين كه حسين را وارث آدم « ع » مىخوانيم و زيارت « وارث » را با سلام بر آن پيمبران الهى آغاز مىكنيم براى همين است ، يعنى نقطهء اتّصال همهء حركتهاى الهى و انقلابهاى خدايى ، به صورت تجسّم دوبارهء آدم و نوح و ابراهيم و اسماعيل و موسى و عيسى و محمّد و على و فاطمه و امام حسن ( عليهم السلام ) در لحظههاى خورشيدى عاشورا و واقعيّت سرشار كربلا . . . » « 1 »
در متن زيارتنامهها نيز به وارث بودن حسين بن على « ع » نسبت به خطّ انبيا اشاره شده است : از جمله : « اكرمته بطيب الولادة و اعطيته مواريث الأنبيا » « 2 » و بر اساس آيهء
« لَقَدْ أَرْسَلْنا رُسُلَنا بِالْبَيِّناتِ وَ أَنْزَلْنا مَعَهُمُ الْكِتابَ وَ الْمِيزانَ لِيَقُومَ النَّاسُ بِالْقِسْطِ . . . »
« 3 » چون برپايى قسط و عدالت اجتماعى ، رسالت همهء انبيا و ميراث مشترك رسولان الهى است ، حسين بن على « ع » هم كه وارث همهء انبياست ، پس وارث خطّ قسط و عدل آنان نيز مىباشد و قيام كربلا ، از جمله دعوت به عدل و مبارزه با بىعدالتى و ستم را هم در سرلوحهء دعوت و اهداف خويش دارد . از اين رو ، منكرهاى اجتماعى و اقتصادى را هم بايد در شمار منكراتى كه آن حضرت براى مقابله با آنها قيام كرد ، به حساب آوريم ، كه لازمهء وراثت عدل و قسط انبياست .
- حسين وارث آدم ، زيارت وارث ، درسهاى عاشورا
واعظ
موعظهكننده ، سخنران ، اندرزگو ، كسى كه در مجالس حسينى و در مناسبتهاى مختلف دينى به منبر رفته و به موعظه و صحبت مىپردازد و در پايان هم مصيبت مىخواند . منبرى . اين لقب ، همواره با احترام آميخته بوده است و خود واعظ ، اهل تعهّد و وارستگيهاى اخلاقى و تأثيرگذارى در نفوس و دلهاى مستمعين بوده است .
لقب واعظ ، در آغاز نام تعدادى از خطباى گذشته به كار مىرفته است ، مثل واعظ كاشفى ،
هامش
( 1 ) - قيام جاودانه ، محمد رضا حكيمى ، نقل از چشمهء خورشيد ، ج 1 ، ص 330 .
( 2 ) - مفاتيح الجنان ، زيارت امام حسين در عيد فطر و قربان ( ص 48 ) .
( 3 ) - حديد ، آيهء 25 .