مىشود و بىآنكه مسير را در رفت و برگشت گم كند ، به لانه بر مىگردد . « 1 » صداى او كاروانها را به وجود آب در يك محلّ آگاه مىكند و در آشنايى به راه و راهنمايى ، به آن مثل زده مىشود : « هو اهدى من القطا ، هو اصدق من القطا » « 2 » سيد الشهدا « ع » روز عاشورا وقتى براى آخرين وداع با اهل بيت ، نزد خيمهها آمد و با آنان خداحافظى كرد ، دخترش سكينه گفت : اى پدر ، ما را به حرم جدّمان بازگردان . حضرت با حسرت فرمود : افسوس ! اگر مرغ قطا را وامىگذاشتند ، در آشيانهء خويش مىآرميد « هيهات ، لو ترك القطا لنام » « 3 » تشبيه خويش به آن مرغ ، با توجّه به ويژگيها و صفاتش جاى تأمّل است . يعنى امام نيز تيزبين و بصير و راهشناس است ، وجودش و صدا و كلامش ديگران را به آبشخور هدايت رهنمون مىسازد ، هرگز گم نمىشود و بيراهه نمىرود و هادى ديگران است . امّا افسوس كه نگذاشتند امام هدايت ، در كانون ارشاد انديشهها بماند و راهنمايى كند و اين گونه از آشيانهء اصلىاش كه جوار حرم پيامبر است ، آوارهاش ساختند .
قطقطانيّه
نام محلّى نزديك كوفه كه از راه بيابان به طفّ مىرسد . يكى از منزلگاههاى ميان راه قادسيّه به طرف شام ، كه زندان نعمان در اين محلّ بوده است . پيش از ورود امام حسين « ع » به كربلا ، منطقهء ميان قادسيّه و قطقطانيّه پر از نيروهاى گشت و شناسايى ابن زياد بود ، تا رفت و آمدها را كنترل كنند . « 4 »
قعنب بن عمرو نمرى
از شهداى كربلاست . او كه از شيعيان بصره بود ، همراه حجاج بن بدر ، نامه خدمت ابا عبد الله « ع » بردند و نزد آن حضرت ماندند ، تا آنكه روز عاشورا در حملهء اوّل شهيد شدند . « 5 »
قمر بنى هاشم « ع »
ماه بنى هاشم . اين لقب را امام حسين « ع » هم به عباس مىگفت . از جمله هنگام عزيمت از مدينه به سوى مكّه پس از امتناع از بيعت كردن ، وقتى همهء خاندان عصمت سوار بر محمل شدند ، امام ندا داد : « اين اخى ؟ اين كبش كتيبتى ، اين قمر بنى هاشم » عباس
هامش
( 1 ) - مجمع البحرين .
( 2 ) - لغتنامه ، دهخدا .
( 3 ) - بحار الأنوار ، ج 45 ، ص 47 ، عوالم ( امام حسين ) ، ص 290 .
( 4 ) - الحسين فى طريقه الى الشهادة ، ص 50 .
( 5 ) - عنصر شجاعت ، ج 2 ، ص 312 .