د ذ
[ د ]
دار الإماره
مقرّ استاندار و فرماندار ، خانهء امير ، حاكمنشين ، ارگ ، ارگ حكومتى . در شهرهايى كه امير و حاكم آنجا حضور داشت ، اغلب كنار مسجد جامع شهر ، مقرّ امارت و قصر حكومتى ساخته مىشد ، تا براى اقامهء نماز جمعه و ايراد خطبه ، فاصلهاى نباشد . در كوفه محل استقرار ابن زياد را دار الإماره مىگفتند و مجالس عمومى را در مسجد جامع برگزار مىكردند . اسراى اهل بيت را در كوفه وارد آن مجلس عمومى ساختند و آن گفتگوها ميان ابن زياد و عترت طاهره پيش آمد . در همين قصر كه نامش « طمار » بوده ، مسلم بن عقيل و هانى را به دستور ابن زياد شهيد كردند .
ساختمان دار الإماره كوفه ، بعنوان قديمىترين بناى دولتى در اسلام ، به دست سعد بن ابى وقاص انجام گرفت . « آثار كوفهء قديم ، از جمله دار الإماره از بين رفته و تنها بقايايى از مسجد جامع وجود دارد . ادارهء آثار باستانى عراق ، با تلاشهاى زياد ، پايههاى آن را با حفّاريها پيدا كرد . علايم نشان مىدهد كه دار الإماره ، چهار ديوار به طول 170 متر داشته كه ارتفاع متوسّط آن 14 متر بوده و هر ديوار از ضلع خارجى به 6 برج نيمدايره متّصل بوده و فاصلهء هر برج با ديگرى 60 / 24 متر و ارتفاع آنها حدود 20 متر بوده است . بناى محكم قصر و نوع مهندسى آن ، دار الإماره را از هجوم خارجى مصون مىداشته است . كنار برخى درهاى اصلى آن نيز اتاقهايى بعنوان زندان و مطبخ بوده است . » « 1 »
هامش
( 1 ) - حياة الامام الحسين بن على ، ج 2 ، ص 357 ( پاورقى ) .