خروج به سوى عراق ايراد كرد و نهايت سير كاروان را با اشاره بيان كرد . « 1 » مضمون آن خطبه ، آگاهى و عشق به شهادت و استقبال از مرگ در راه خداست و اينكه مرگ براى جوانمردان زيباست ، آنگونه كه گردنبند ، بر گردن دخترى جوان . ايراد اين خطبه ، پس از دريافت گزارشهايى بود مبنى بر اين كه مأموران يزيد براى ترور و ريختن خونش به مكّه اعزام شدهاند . بخشى از آغاز اين خطبه چنين است :
« خطّ الموت على ولد آدم مخطّ القلادة على جيد الفتاة و ما اولهنى الى اسلافى اشتياق يعقوب الى يوسف و خيّر لى مصرع انا لاقيه ، كانّى باوصالى تقطعها عسلان الفلوات بين النّواويس و كربلاء . . . » « 2 »
- خطبه ، شهادت طلبى ، پيشگويى شهادت حسين
خطبه
خطبهء شبشكن عابد و زينب در شام * به گلستان خزان ديدهء حق سامان داد
خطبه ، خطابه و سخنانى است آشكار كه خطيب در برابر ديگران ايراد مىكند . مانند خطبهء جمعه ، خطبهء عيد ، خطبهء نماز باران و خطبه هنگام كسوف . معمولا مشتمل بر حمد و ثناى الهى و توصيه به تقوا و مواعظ ديگر است . خطبههايى كه اميران و خلفا و واعظان مىخواندند ، از اين قبيل است . به آن ، خطابه هم گفته مىشود .
در نهضت عاشورا ، يك سرى خطابهها و سخنرانيها توسّط سيد الشهدا ، امام سجاد ، حضرت زينب و ياران امام انجام گرفته كه در كتب تاريخى و روايى ثبت است و اغلب تعيينكننده بوده است ، چه آنها كه پيش از عاشورا و در طول راه و در خود مكّه بوده ، چه خطبههايى كه روز عاشورا ايراد شده و چه آنچه از زبان اسيران آزاده در كوفه و شام صادر شده است . خطبههاى سيد الشهدا و نيز خطبهء امام سجاد « ع » در مجلس يزيد ، همچنين خطابهء زينب كبرى در كوفه و دمشق ، معروفترين آنهاست . خطبههاى امام ، اغلب در مجموعههايى كه سخنان آن حضرت را گرد آورده ، آمده است . « 3 » برخى از خطبههاى
هامش
( 1 ) - كشف الغمه ، اربلى ، ج 2 ، ص 241 .
( 2 ) - بحار الأنوار ، ج 44 ، ص 366 ، مقتل الحسين ، مقرّم ، ص 193 .
( 3 ) - همچون : بلاغة الحسين ، ادب الحسين و حماسته ، نهج الشهادة ، الصحيفة الحسينيّه ، موسوعة كلمات الامام الحسين ، سخنان حسين بن على از مدينه تا كربلا و كتابهايى مثل بحار الأنوار ، كشف الغمّه و . . .