تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تبصرة المتعلمين في أحكام الدين ( شرح تبصره علامه حلى ) ( فارسى ) — صفحة 124

مساهمون:

ص١٢٤
شرح
و بخشش آمده و در حديث مىخوانيم : ما نَحَلَ والدٌ ولداً من نُحلٍ افضَلَ من ادب حَسَن و در اصطلاح هم معنا با هبه است . و امّا كلمهء صله : مصدر باب وصل يصل وصلا و صلةً است و در اصل الوصل بوده و در لغت به معناى علاقه و ارتباط و بستگى است و در اصطلاح بقول ابن اثير عبارتست از : احسان و نيكى با نزديكان و بستگان ، عطوفت و مهربانى با آنان و رعايت حال آنان است نكته مقابل قطع رحم يعنى بريدن پيوستگى . و امّا هديه : كلمهء هديه به معناى تعارف است راغب در مفردات ص 539 مىگويد : كلمه هدى به سكون دال و يا ، در خصوص هدايائى كه به كعبه ارسال مىشود استعمال شده و قرآن فرموده :هَدْياً بالِغَ الْكَعْبَةِو كلمهء هديّه به تشديد ياء در هداياى انسانها به يكديگر استعمال مىشود و صيغهء مبالغهء آن مِهداء بر وزن مفضال است يعنى كسى كه بسيار هديه به اطراف مىفرستد . و امّا صدقه : اسم مصدر است و از باب تصدّق يتصدق تَصَدقاً مشتقّ است و در لغت به معناى خيرات و مبرات است و در اصطلاح شرعى بقول راغب در مفردات ص 286 : صدقه عبارتست از بخشى از اموال كه انسان آنها را از مال خود جدا ساخته و به قصد قربت به مستمندان مىرساند همانند زكات منتهى صدقه بر خصوص بخششهاى مستحبى اطلاق مىشود و زكات بر صدقات واجبه ضمناً فرق ما بين صدقه با عناوين ما قبل روشن شد كه در صدقه قصد قربت لازم و شرط صحت است ولى در ساير عناوين خير ، و امّا عطيه : اسم مصدر از باب اعطى يُعطى إعطاءً و عطيّةً است و اعطاء به معناى بخشش مجّانى است و در اصطلاح عبارتست از تمليك عينى به كسى مجّاناً و بدون درخواست عوض . در خاتمه كلامى از شهيد ثانى در مسالك الافهام ج 1 ص 367 نقل
تبصرة المتعلمين في أحكام الدين ( شرح تبصره علامه حلى ) ( فارسى ) — صفحة 124 | العلامة الحلي / على محمدى خراسانى