تكذيب و ردّ سخن پيغمبر ، عليه السّلام ، مبالغت كردند و در ايذا و استهزاى او تمادى و غلوّ نمودند ، حق تعالى آن را نپسنديد ، و تحقيق وعدهء خود را و تصديق رسالت سيّد ، عليه السّلام ، را و نصرت اسلام را و قهر مشركان را و تعريك متمرّدان را ، آيت قتال فرو فرستاد ، و أوّل آيتى كه در إباحت قتال فرو آمد اين آيت بود ، قوله تعالى :
أُذِنَ لِلَّذِينَ يُقاتَلُونَ بِأَنَّهُمْ ظُلِمُوا وَ إِنَّ اللَّهَ عَلى نَصْرِهِمْ لَقَدِيرٌ . الَّذِينَ أُخْرِجُوا مِنْ دِيارِهِمْ
- إلى قوله تعالى -
وَ لِلَّهِ عاقِبَةُ الْأُمُورِ [ 1 ]
.
[ و ديگر آيت كه فرو آمد ، هم در اين باب بود . قوله تعالى [ 2 ] ] :
وَ قاتِلُوهُمْ حَتَّى لا تَكُونَ فِتْنَةٌ وَ يَكُونَ الدِّينُ لِلَّهِ [ 3 ]
- الآيه .
پس چون آيت قتال فرود آمد و جماعت أنصار ، كه حكايت ايشان از پيش رفت ، بيعت كردند و مسلمانان در مكّه از دست كافران برنج آمدند ، سيّد ، عليه السّلام ، أصحاب خود را دستورى داد تا بصوب مدينه شدند [ 4 ] و هجرت به آنجا نمايند . و لفظ سيّد ، عليه السّلام ، در إجازت هجرت ، اين بود :
إنّ اللّه قد جعل لكم إخوانا و دارا تأمنون بها .
گفت : حق تعالى شما را برادرانى چند پيدا گردانيد ، يعنى أنصار ، و شما را پايگاهى بدست آورد ، يعنى مدينه ، اكنون به آن جايگاه هجرت نمائيد و از رنج اين كافران برآسائيد .
و اللّه هو المنجى عن المكاره و الشّدائد .
هامش
[ ( 1 - ) ] حج ، 39 تا 41 .
[ ( 2 - ) ] از روا نقل شد .
[ ( 3 - ) ] بقره ، 193 .
[ ( 4 - ) ] ايا و پا : شوند .