مولوى با اشاره به آيهء كريمهء « يا ا يُّهَا الْمُزَّمِّلُ . قُمِ اللَّيْلَ الّا قَليلًا » « 1 » مىگويد :
خواند مزّمّل نبى را زين سبب * كه برون آى از گليم اى بوالهرب
هين قُم اللّيل كه شمعى اى همام * شمع ، دائم شب بود اندر قيام
بى فروغت روز روشن هم شب است * بىپناهت ، شير اسير ارنب است
نى تو گفتى قائد اعمى به راه * صد ثواب و اجر يابد از إله
هركه او چل گام كورى را كشد * گشت آمرزيده و يابد رشَد
هين بكش تو زين جهان بىقرار * جوق كوران را قطار اندر قطار
آرى ، كلمهء شهيد و مفهوم شهيد در ميان كلمات و مفاهيم اسلامى و در ذهن كسانى كه فرهنگشان فرهنگ اسلامى است كلمهاى و مفهومى نورانى و مقدس است ، از كلمات و مفاهيم ديگر برتر .
بدن شهيد
اسلام دينى حكيمانه است ؛ دستورى خالى از مصلحت و راز و رمز ، مخصوصاً راز و رمز اجتماعى ندارد . يكى از دستورهاى اسلامى اين است كه هر فرد مسلمان كه مىميرد ، بر ديگران واجب است كه بدن او را به ترتيب مخصوص غسل دهند و شستشو نمايند ، در جامههايى پاك به ترتيب مخصوص كفن كنند و سپس نماز بخوانند و دفن نمايند . همهء اينها حكمتها و راز و رمزها دارد كه فعلًا در مقام بحث از آنها نيستيم .
ولى اين دستور يك استثنا دارد ؛ آن استثنا شهيد است . از اين دستورها فقط نماز و دفن در مورد شهيد اجرا مىشود ، اما غسل و شستشو يا كندن لباسهاى دوران زندگى و پيچيدن در جامهاى ديگر به ترتيب خاص ، ابدا .
اين استثنا خود راز و رمزى دارد . نشانهء اين است كه روح و شخصيت شهيد آنچنان پاك و وارسته شده كه در بدنش و در خونش و حتى در جامهاش اثر گذاشته است .
بدن شهيد يك « جسد متروّح » است ، يعنى جسدى است كه احكام روح بر آن جارى شده است ، همچنان كه جامهء شهادتش « لباس متجسّد » است ؛ يعنى حكم
هامش
( 1 ) . مزّمّل / 1 و 2 .