اين عين انسانيت و رشديافتگى است . سرمايهدارى از آن جهت محكوم است كه در بطن خود استثمار را پرورش مىدهد . سرمايهدارى تمام بهره را به سرمايه اختصاص مىدهد و اين امر ايجاد نابرابرى مىكند .
به اين ترتيب شعار اين گرايش جديد اين است كه : بياييد راهى اتخاذ كنيم تا بتوانيم جلو استثمار را به كلى بگيريم بدون اين كه شخصيت ، اراده و آزادى افراد را لگدكوب كرده باشيم ؛ كوشش كنيم انسانها به حكم رُقاى انسانيت ، به حكم معنويت و شرافت روحى و درد انسان داشتن ، خودْ مازاد مخارج خود را به برادران نيازمندشان تقديم كنند نه اين كه دارايىشان را به زور از آنها بگيريم و به ديگران بدهيم .
اين انديشه - كه تعبير غربى آن سوسياليسم اخلاقى است - چيزى است كه اسلام هميشه در پى تحقق آن است ، اما بر خلاف مكاتب غربى ، راهحلهاى عملى رسيدن به آن و شيوهء استقرار آن را در جامعه به دقت مشخص و معلوم كرده است .
حديثى از امام موسى بن جعفر عليه السلام به اين مضمون نقل شده است : حضرت از مردى سؤال كردند : ميزان اخوّت و برادرى اسلامى در ميان شما در چه حد است ؟
جواب داد : « على افضل ما يكون » به عالىترين درجه . فرمود : آيا به اين حد هست كه مثلا يك برادر كه روزى محتاج شده بيايد در مغازهء برادرش ، دست ببرد و از صندوق او هرقدر احتياج دارد بردارد و صاحب پول احساس ناراحتى نكند ؟ گفت :
نه ، اين طور نيست . فرمود : پس چگونه گفتى در حدّ اعلا ؟ حدّ اعلا آن است كه در حالى كه جيبها دو تا هستند ، جيب هركدام براى ديگرى نظير جيب خودش باشد و به عكس . اگر اين شيوه برقرار شد ، همان اخوّت اسلامى است كه اسلام به دنبالش است . اسلام طرفدار اين است كه زندگيها برادر وار باشند نه اين كه به زور قانون بگوييم تو حق ندارى ، و يا اين كه بگوييم همه بايد از دولت جيره بخورند ، نظير وضعى كه در كشورهاى كمونيستى برقرار است كه همه حقوقبگير و مزدور دولت هستند . بايد اشتراك در زندگى مادى ناشى از شركت روحى مردم باشد . اول روحها بايد با يكديگر يكى شوند بعد جيبها ، نه اين كه روحها به حالت جدايى باشند ، بخواهند به زور جيبها را يكى كنند يا آن كه به زور جيبها را خالى كنند و جيب دولت
مجموعه آثار شهيد مطهرى ( فارسي ) — صفحة 232
مساهمون: مرتضى مطهرى
ص٢٣٢