نظر ما كاپيتاليسم و سوسياليسم مادى به يك نتيجه منتهى خواهند شد . هيچ كدام قادر نيستند كه هدف بالا را تأمين كنند . اينكه گفته شد در بعضى رژيمها - بلكه در همه كشورها - محصول توليدى يك محصول مصرفى است ( نه سودجويى ) صحيح نيست . مقصود از سودجويى چيست ؟ اگر مقصود از سودجويى يعنى انباشتن درآمدها روى هم و اضافه كردن بر مالكيت شخصى ، البته نام اين روش سودجويى است ؛ اما سودجويى منحصر به اين شكل نيست ؛ توليد به نفع افراد معينى و براى تأمين اغراض افراد خاصى ، خود نوعى سودجويى است . به صِرف اينكه نام مالكيت شخصى در كار نباشد ولى توليدات به خاطر اغراض افراد خاصى جريان پيدا كند نه به خاطر مصالح و احتياجات عمومى ، نمىتوان گفت ريشه سودجويى از بُن كنده شده ؛ برعكس ، سودجويى و استثمار به شكل ديگرى حكومت مىكند .
از طرف ديگر صرف اينكه محصولى در راه تهيه اسلحه جنگى مصرف شود ، اگر مصالح ملت ايجاب كند ، نمىتواند محكوم واقع شود . شرايط خاص را بايد در نظر گرفت .
در صفحه 17 مىگويد :
پس ما سوسياليسم را به عنوان شكلى از جامعه ( يعنى نه يك فرضيه تخيلى ) تعريف مىكنيم كه اصول آن از اين قرارند :
1 . مالكيت اجتماعى ابزار توليد .
2 . استفاده دموكراتيك از اين ابزار ( نه استفاده طبقه خاص به نام حزب يا دولت ) .
3 . متوجه ساختن نيروى مولّده به سوى برآوردن احتياجات توده مردم .
صفحه 18 :
. . . ايجاد حاكميت ملى شرط لازم براى وجود سوسياليسم است .
حضرات براى اينكه سوسياليسم خود را علمى معرفى كنند به اين قناعت كردهاند كه كاپيتاليسم - كه خود او از نظر ما انحرافى است از عدالت و سازمان
مجموعه آثار شهيد مطهرى ( فارسي ) — صفحة 541
مساهمون: مرتضى مطهرى
ص٥٤١