نتيجه
بسم اللَّه الرحمن الرحيم .
قاتِلُوا الَّذينَ لا يُؤْمِنونَ بِاللَّهِ وَ لابِالْيَوْمِ الْاخِرِ . . . .
بحث ما درباره جهاد اسلامى بود . سه مطلب هست كه امشب بايد برايتان عرض بكنم ؛ يكى جنبه تفسيرى و به اصطلاح قرآنى دارد و يكى ديگر از بحثهاى عقلى است ، بحث سوم هم داريم كه هم جنبه قرآنى دارد و هم جنبه تاريخى .
اما آن بحثى كه قرآنى است مربوط به آيات جهاد است . قبلًا عرض كرديم كه در آيات جهاد بعضى از آيات است كه به اصطلاح علماى اصول ، مطلقند و بعضى ديگر آيات مقيد . مقصود از آيات مطلق يعنى آياتى كه بدون هيچ قيد و شرطى فرمان جهاد با مشركين و يا اهل كتاب را صادر كرده است . آيات مقيد يعنى آياتى كه با شرايط بالخصوصى فرمان داده ، مثلًا گفته است كه اگر آنها با شما مىجنگند و در حال جنگيدن [ هستند ] و يا شما بيم آن را داريد و قرائنى در دست داريد كه آنها تصميم به جنگيدن با شما را دارند با آنها بجنگيد . حالا چه بايد كرد ، آن آيات مطلق را بايد بگيريم يا آيات مقيد را ؟ عرض كرديم كه از نظر علماى فنِ شناختن محاورات كه قسمتى از آن در علم اصول بحث مىشود ، ميان مطلق و مقيد تعارضى