نشده در حالى كه مىدانيم پوشانيدن بدن لازم است . بنابراين پوشانيدن چهره هم ممكن است واجب باشد و ذكر نشده باشد .
جواب اين است كه اگر پوشانيدن چهره واجب بود شايسته بود آن را به عنوان مثال ذكر كنند چنان كه درعرف ما كه بنا بر لازم دانستن پوشانيدن چهره است مسألهء پوشش را به « رو گرفتن » تعبير مىكنند و رمزش اين است كه قسمتى كه در عمل بيشتر ممكن است مكشوف باشد همان چهره است و وقتى پوشانيدن آن بيان شود وجوب پوشانيدن قسمتهاى ديگر به طريق اولى فهميده مىشود . و اما پوشانيدن ساير قسمتهاى بدن عملًا مورد ابتلا نبوده است و شكى در عدم جواز آن وجود نداشته كه مورد سؤال واقع شود .
ج . در مورد مملوك :
لا بَأْسَ انْ يَرَى الْمَمْلوكُ الشَّعْرَ وَ السّاقَ « 1 » .
جايز است كه غلام به مو و ساق خانمى كه مالك اوست نگاه كند .
در روايت ديگر در مورد خواجگان ( كه ممكن است مملوك هم نباشند ) سؤال شده است :
مُحَمَّدُبْنُ اسْماعيلَ بْنِ بَزيع قالَ : سَأَلْتُ ابَا الْحَسَنِ الرِّضا عليه السلام عَنْ قِناعِ الْحَرائِرِ مِنَ الْخِصْيانِ . فَقالَ : كانوا يَدْخُلونَ عَلى بَناتِ ابِى الْحَسَنِ عليه السلام وَلا يَتَقَنَّعْنَ . قُلْتُ : وَ كانوا احْراراً ؟ قالَ : لا . قُلْتُ : فَالْاحْرارُ يُتَقَنَّعُ مِنْهُمْ ؟ قالَ : لا « 2 » .
محمدبن اسماعيل بن بزيع - كه او نيز از اكابر اصحاب حضرت رضا عليه السلام است - مىگويد : از حضرت رضا سؤال كردم كه آيا زنان آزاده از خواجگان بايد سر بپوشند ؟ ( در مورد كنيزان مسلّم است كه بر آنان پوشانيدن سر واجب نيست . لذا سؤال را مخصوص زنهاى آزاد قرار داده است . ) در پاسخ فرمود : نه ، خواجگان بر دختران پدرم امام موسى بن جعفر عليه السلام وارد مىشدند و آنها هم روسرى نداشتند .
هامش
( 1 ) . وسائل ج 3 / ص 29 و كافى ج 5 / ص 531
( 2 ) . وسائل ج 3 / ص 29