و مسلمان نيست . اگر يك بار غيبت كند يا شراب بخورد ، از دين اسلام خارج است .
مرتكب كبيره را از دين اسلام خارج دانستند . نتيجه اين شد كه فقط خودشان ( اين مقدسها ) در دنيا مسلمانند ، [ گويى مىگفتند ] در زير اين قبّهء آسمان غير از ما ديگر مسلمانى وجود ندارد . و يك سلسله اصول ديگر كه براى خودشان ساختند .
چون يكى از اصول خوارج اين بود كه امر به معروف و نهى از منكر واجب است و هيچ شرطى هم ندارد و در مقابل هر امام جائرى بايد قيام كرد و على عليه السلام را جزء كفار مىدانستند ، گفتند پس راهى نمانده غير از اينكه ما بايد عليه على قيام كنيم .
ناگهان در بيرون [ شهر ] خيمه زدند و رسماً ياغى شدند . در ياغى شدنشان هم از اصول بسيار خشك و خشنى پيروى مىكردند ، مىگفتند : ديگران مسلمان نيستند ؛ چون مسلمان نيستند ، از آنها نمىتوانيم زن بگيريم و به آنها نبايد زن بدهيم ، ذبايح آنها ( يعنى گوشتى كه آنها ذبح مىكنند ) حرام است ، از قصابى آنها نبايد بخريم ، و بالاتر اينكه كشتن زنان و اطفال آنها جايز است .
آمدند بيرون [ شهر ] . چون همهء مردم ديگر را جايزالقتل مىدانستند شروع كردند به كشتار و غارت كردن . وضع عجيبى شد . يكى از صحابهء پيغمبر با زنش مىگذشت در حالى كه آن زن حامله بود . از او خواستند كه از على تبرّى بجويد . اين كار را نكرد . كشتندش ، شكم زنش را هم با نيزه دريدند ، گفتند شما كافريد . و همينها از كنار يك نخلستان مىگذشتند ( نخلستان متعلق به كسى بوده كه مال او را محترم مىدانستند ) يكى از اينها دست برد و يك خرما به دهانش گذاشت . چنان به او نهيب زدند كه خدا مىداند . گفتند : به مال برادر مسلمانت تجاوز مىكنى ؟ !
برخورد على عليه السلام با خوارج
كارشان به جايى كشيد كه على عليه السلام آمد در مقابل اينها اردو زد . ديگر نمىشد آزادشان گذاشت . ابن عباس را فرستاد برود با آنها سخن بگويد . همانجا بود كه ابن عباس برگشت گفت : پيشانيهايى ديدم پينه بسته از كثرت عبادت ، كف دستها مثل زانوى شتر است ، پيراهنهاى كهنهء زاهدمآبانه و قيافههاى بسيار جدى و مصمم .
ابن عباس كارى از پيش نبرد . خود على عليه السلام رفت با آنها صحبت كرد . صحبتهاى حضرت مؤثر واقع شد . از آن عده كه دوازده هزار نفر بودند ، هشت هزار نفرشان پشيمان شدند . على عليه السلام پرچمى را به عنوان پرچم امان نصب كرد كه هركس زير