لواحق وحدت و كثرت
در اين مقاله كه سه فصل بيشتر نيست ، در فصل اول دربارهء لواحق وحدت بحث شده و فصل دوم و سوم وارد بحث مثل افلاطونى مىشود كه شيخ بحث مثل را در اينجا آورده است . شيخ براى اين سه فصل عنوان خاصى كه جامع اين سه فصل باشد انتخاب نمىكند ، فقط مىگويد : « المقالة السابعة و فيها ثلاثة فصول : فصل فى لواحق الوحدة . . . » . مىگويد در اين فصل در عوارض وحدت بحث مىكنيم از قبيل هوهويت و اقسام آن مانند مشابهت و مساوات . آيا ميان اين سه فصل امر مشتركى هست ؟
ادامهء بحث حركت و اصل ثبات و هوهويّت
هوهويت از « هوهو » - يعنى او اوست - مشتق است . اين همان معنايى است كه ما از آن در حمل استفاده مىكنيم ، كه البته معنايش اين است كه او خودش خودش است . مىگويند وقتى كه در حمل محمولى را بر موضوعى حمل مىكنيم ، كثرت من جهة و وحدت من جهة شرط است . وحدت من جهة بدين علت شرط است كه تا وحدتى در كار نباشد حمل غلط است ، مثل اين است كه سنگهايى را كنار يكديگر بگذارند و بخواهند حمل كنند . پس تا وحدتى در كار نباشد محال است كه حمل