تخطي إلى المحتوى الرئيسي

مجموعه آثار شهيد مطهرى ( فارسي ) — صفحة 483

مساهمون:

ص٤٨٣
اين معلومات ( واقعيتى هست ) پيوسته يك حقيقت پاى برجا و غير قابل تغيير و تحول بوده بر خلاف انتظار طرفداران حقيقت نسبى هيچگاه از جاى خود تكان نخواهد خورد .
شرح
هست و سپس به توليد و تكثير اين حقيقت كه حقيقتهاى ديگرى را به وجود مىآورد خواهيم پرداخت » و البته برخى از اين حقايق حقايقى است بديهى و عيانى و غنى از استدلال - مثل حقيقت اينكه « من هستم » كه از علم حضورى نفس به ذات خويش سرچشمه مىگيرد و يا حقيقت اينكه « زمين يا خورشيد هست » كه از علم احساسى بديهى خارجى سرچشمه مىگيرد - و برخى ديگر نيازمند به بحث و تحقيق است ولى در هر حال قبول و اذعان اصل كلى « واقعيتى هست » و نفى زعم باطل سوفسطائى كه مدعى است همه چيز هيچ اندر هيچ و باطل اندر باطل است و اصلا موجود شدن و واقعيت پيدا كردن امرى محال و ممتنع است به ما فرصت و نوبت مىدهد كه اين حقايق جزئىتر را بدون هيچ اشكال و مانعى اذعان كنيم . اين اصل كلى مانند ساير حقايق ( بر خلاف حقايق اعتبارى كه در مقالهء 6 گذشت ) اصلى است مطلق و ثابت و هرگز مشمول قانون تحول و تكامل و نشوء و ارتقاء نخواهد بود و همان طورى كه در متن بيان شده « پيوسته يك حقيقت پاى برجا و غير قابل تغير و تحول بوده و بر خلاف انتظار طرفداران حقيقت نسبى هيچگاه از جاى خود تكان نخواهد خورد » يعنى بر خلاف زعم نسبيون و طرفداران ماترياليسم ديالكتيك - چنان كه در مقالهء 4 گذشت - كه تمام اصول فكرى و عقلانى را قابل تغيير و تبديل به ضد خود مىدانند اين اصل كه حد فاصل رئاليسم و ايده‌آليسم است هيچگاه تغيير نكرده و تبديل به ضد خويش كه همان مدعاى ايده آليسم و سوفسطائىگرى است نخواهد شد . مجددا يادآورى مىكنيم كه اين اصل كلى كه نقطهء شروع كنجكاوى فلسفى است پس از قبول اصل كلى امتناع تناقض است كه « زيربنا » ى جميع افكار و انديشه‌هاى بشرى است و در ساير علوم عموما و در فلسفه خصوصاً مورد استفاده است . همان طورىكه در مقدمهء مقاله گفتيم اصل امتناع تناقض و اصل اثبات واقعيت دو « اصل متعارف » عمده‌اى است كه مورد استفادهء استدلالات و براهين فلسفى قرار
مجموعه آثار شهيد مطهرى ( فارسي ) — صفحة 483 | مرتضى مطهرى