أَمْ نَجْعَلُ الْمُتَّقِينَ كَالْفُجَّارِ
.
ما آسمان و زمين را باطل و پوچ نيافريدهايم . آن ( انديشهء اينكه خلقت بر پوچى است ) گمان كسانى است كه با حقيقت از در عناد آمدهاند ، پس واى بر چنين كسان از آتش . آيا ما كسانى را كه ( به خدا و معاد و پيامبر ) ايمان آورده و كارهاى شايسته انجام دادهاند مانند تبهكاران قرار خواهيم داد ، يا پرهيزكاران را مانند اهل فسق و فجور قرار خواهيم داد ؟
چنان كه مىبينيم ، در آيهء اوّل از اين دو آيه به حكيم بودن خدا و حكيمانه بودن خلقت و در آيهء دوّم به عدل الهى و عادلانه بودن آفرينش استناد شده است .
2 . در سورهء مباركهء جاثيه آيهء 21 و 22 چنين آمده است :
أَمْ حَسِبَ الَّذِينَ اجْتَرَحُوا السَّيِّئاتِ أَنْ نَجْعَلَهُمْ كَالَّذِينَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ سَواءً مَحْياهُمْ وَ مَماتُهُمْ ساءَ ما يَحْكُمُونَ . وَ خَلَقَ اللَّهُ السَّماواتِ وَ الْأَرْضَ بِالْحَقِّ وَ لِتُجْزى كُلُّ نَفْسٍ بِما كَسَبَتْ وَ هُمْ لا يُظْلَمُونَ
.
آيا آنان كه مرتكب كارهاى بد مىگردند گمان كردهاند كه آنها را مانند مردمى كه ايمان آوردهاند و كار شايسته كردهاند قرار دهيم در حالى كه زندگى و مردگىشان يكسان است ؟ حكمى كه راندهاند بد حكمى است . و خداوند آسمانها و زمين را به حق ( نه به باطل و پوچى ) آفريده است و براى اينكه هر كسى به جزاى ( پاداش يا كيفر ) آنچه كسب كرده برسد ، و آنان هرگز مورد ظلم قرار نخواهند گرفت .
در آيهء اوّل از اين دو آيه به اصل عدل اشاره شده است و در آيهء دوّم به اصل حكمت ، و در ذيل آيهء دوّم بار ديگر عدل الهى به عنوان غايت و هدف از قيامت ذكر شده است .
توضيح
اينجا لازم است توضيحى دربارهء اين دو اصل بدهيم كه چگونه است كه عدل الهى و هم حكمت الهى ، حيات جاويدان را ايجاب مىكند ؟ و چگونه است كه اگر