قرار داد . اما اعلام عزل و لعن وى به دليل رعايت جهات امنيتى و ممانعت از پردهدرىهاى فارس و عدم تحريك حسّاسيت جاسوسهاى حكومتى ، ابتدا براى خواص از شيعيان و وكلا انجام شد . امام عليه السّلام در پاسخ وكيلش ، « عروة بن يحيى » درباره فارس فرمود : « او را تكذيب كرده و هتك كنيد كه خدا او را خوار و دور از رحمتش قرار دهد ؛ و او در همه دعاوى و سخنانش دروغگو است ، ولى خود را از سخن گفتن ( آشكار ) در اين باره دور نگه داريد ، و او را طرف مشورت مسازيد ، و زمينه شرّطلبى را برايش فراهم نكنيد ، كه خداوند ما را از شرّ او و امثالش كفايت فرمايد » . 4495712 خ 0 237 خ و در همين راستا به « على بن عبيد اللّه دينورى » نيز ابلاغ فرمود كه : « عملكرد فارس را در ميان شيعيان ما در مناطق جبال و غير آن اعلام كن ؛ ولى از اشتهار اين امر نزد مخالفين اجتناب كنيد تا از فتنهانگيزى فارس مصون بمانيد » . 5495712 خ 0 238 خ
« عثمان بن سعيد عمرى » كه جلالت قدر او موجب شد توفيق وكالت و بابيّت براى سه امام دهم ، يازدهم و دوازدهم عليهم السّلام را بيابد ، يكى از نمونههاى موفّق عمل به اصل نهان كارى و تقيّه بود . شيخ طوسى درباره وى مىگويد : « به وى سمّان گفته مىشود ، زيرا براى پوشش فعاليتهايش ( به ظاهر ) روغنفروشى مىكرد . شيعيان هنگامى كه اموال و وجوه شرعى را براى امام عسكرى عليه السّلام به نزد وى ارسال مىكردند ، آن اموال را به علت ترس و از روى تقيّه ، در ظروف روغن قرار داده و به نزد حضرت مىبرد » . 6495712 خ 0 239 خ امام عسكرى عليه السّلام نيز در روابطش با عمرى شبيه وى عمل كرده و پاسخ نامهها يا پيغامها را به طريق كاملا محرمانه و در قالب فعاليتهاى عادى روزمرّه به عمرى مىرساند . از نمونههاى جالب در اين زمينه ، جريان « داوود بن اسود » است . حضرت عسكرى عليه السّلام با جاسازى پاسخ نامهها در داخل يك چوب مدوّر ، كه شبيه پايه چهارچوب در بود ، و دادن آن چوب به داود ، وى را مأمور مىكند كه آن را به عمرى برساند . داوود نيز كه از قضيه بىاطلاع بوده ، بر اثر يك بىاحتياطى ، يعنى زدن چوب به قاطر يك سقّا در كوچهاى تنگ ، موجب شكستن چوب و بيرون ريختن نامهها مىشود . وقتى به بيت امام عليه السّلام مراجعت مىكند ، خادم آن حضرت از جانب امام عليه السّلام وى را به سبب بىاحتياطى مورد مؤاخذه قرار مىدهد ! 7495712 خ 0 240 خ نكته جالب در اين نقل آن است كه پنهانكارى امام عليه السّلام تا آن حدّ بوده كه حتى فرستاده حضرت به نزد وكيلش ، « عمرى » نيز از محتويات درون چوبى كه حمل مىكرده بىاطلاع بوده است !
سازمان وكالت و نقش آن در عصر ائمة ( ع ) ( فارسي ) — صفحة 233
مساهمون: محمدرضا جبارى
ص٢٣٣