وى را به همين سبب مورد نكوهش قرار مىدهد . بنابه روايت كشّى ، « مفضّل بن عمر جعفى » پس از شهادت معلّى ، به محضر امام صادق عليه السّلام مشرّف شد و عرض كرد : يابن رسول اللّه آيا مىبينيد كه چه مصيبت بزرگى امروز بر شيعه نازل شد ؟ حضرت سؤال كردند : چه چيز ؟ عرض كرد : قتل معلّى . حضرت فرمود : « خداوند معلّى را رحمت كند ، من منتظر چنين امرى بودم ، چرا كه وى سرّ ما را فاش ساخت ؛ و كسى كه دشمنى ما مىكند و به جنگ ما برمىخيزد زحمتش براى ما بيشتر از كسى نيست كه سرّ ما را فاش مىكند . هر آنكس كه سرّ ما را نزد غير اهلش فاش كند يا با ضربت سلاح از دنيا مفارقت مىكند و يا مفلوج و عليل و مجروح مىشود و سپس مىميرد » . 3395712 خ 0 226 خ در روايت ديگرى است كه امام عليه السّلام به « حفص ابيض » فرمود :
« معلّى چون مخالفت امر من درباره كتمان اسرار را نمود ، مبتلا به شمشير شد » . 4395712 خ 0 227 خ
به همين سبب بود كه امام عليه السّلام با تأكيدى مضاعف معلّى را به كتمان اسرار امر مىكرد .
در موردى به وى فرمود : « اى معلّى با افشاى اسرار ، خود را اسير دست دشمنان مكنيد كه اگر خواستند ، بر شما منّت گذارند و رهايتان كنند و اگر خواستند شما را به قتل برسانند . اى معلّى هر آنكس كه حديث سرّى ما را كتمان كند خداوند آن را فورا بين دو ديدگانش قرار داده و مايه قوّت و اقتدار وى در بين مردم مىسازد ، و هر آنكس كه حديث سرّى ما را افشا كند مبتلا به سلاح دشمن شده و به قتل مىرسد يا مجروح و معلول مىگردد سپس مىميرد » . 5395712 خ 0 228 خ
يكى از نمونههاى جالب نهانكارى در سازمان وكالت ، در مورد « نصر بن قابوس لخمى » است . شيخ طوسى درباره وى چنين تعبيرى دارد : « و منهم - من الوكلاء - نصر بن قابوس اللخمى فروى أنّه كان وكيلا لأبى عبد اللّه عشرين سنة و لم يعلم أنه وكيل و كان خيرا فاضلا » 6395712 خ 0 229 خ طبيعى است كه فعل " و لم يعلم " را به صورت مجهول بخوانيم ، چرا كه در صورت معلوم بودن ، معنى آن اينطور خواهد شد كه نصر بن قابوس بيست سال وكيل ابو عبد اللّه عليه السّلام بوده و خود نيز نمىدانسته كه وكيل است ! 7395712 خ 0 230 خ در حالىكه اگر فعل مزبور را به صورت مجهول بخوانيم ، معنى آن است كه بيست سال وكالت وى جز بر خواصّ و افراد محرم از شيعيان ، بر ديگران مخفى و ناشناخته بود . اين جمله به خوبى دلالت دارد بر شدّت خطر نسبت به جان شيعيان و به خصوص آنان كه به عنوان دستيار ، نماينده و وكيل امام صادق عليه السّلام در آن برهه سخت زمانى فعاليت مىكردند . از سوى ديگر نيز بر
سازمان وكالت و نقش آن در عصر ائمة ( ع ) ( فارسي ) — صفحة 230
مساهمون: محمدرضا جبارى
ص٢٣٠