« و انا آمرك يا ايّوب بن نوح ان تقطع الاكثار بينك و بين ابى على ، و ان يلزم كلّ واحد منكما ما وكّل به و أمر بالقيام فيه بأمر ناحيته ، فانكم إذا انتهيتم الى كلّ ما أمرتم به استغنيتم بذلك عن معاودتى ، و آمرك يا أبا على به مثل ما آمرك يا ايّوب أن لا تقبل من أحد من اهل بغداد و المدائن شيئا يحملونه ، و لاتلى لهم استيذانا علىّ و مر من أتاك بشىء من غير اهل ناحيتك أن يصيّره الى الموكّل بناحيته ، و آمرك يا أبا على فى ذلك به مثل ما أمرت به ايّوب ، و ليقبل كلّ واحد منكما قبل ما أمرته به . . . » . 5385712 خ 0 131 خ
در درگيرى بين دو تن از وكلاى سرشناس امام هادى عليه السّلام در سامرّا نيز ، نقش نظارتى و مديريتى حضرت موجب شد سازمان وكالت از پىآمدهاى خطرناك اختلاف دو وكيل برجسته محفوظ بماند . درگيرى بين « على بن جعفر همانى » و « فارس بن حاتم قزوينى » موجب شد شيعيان دچار بدبينى و تحيّر نسبت به وكلاى حضرت شده و موقتا از پرداخت وجوه شرعى خوددارى نمايند . امام عليه السّلام در اقداماتى كه عليه فارس انجام داد رفتهرفته وى را از صحنه وكالت اخراج ، و امور را به على بن جعفر محوّل نمودند . آن حضرت در پاسخ استفسار « ابراهيم بن محمد همدانى » درباره اين دو نفر ، حق را به جانب على بن جعفر دانسته و فرمود : « . . . اين چيزى نيست كه نيازمند به سؤال باشد » . در اقدام حضرت عليه فارس ، برخى از نمايندگان سرشناس حضرت ، و باب آن جناب ، يعنى « عثمان بن سعيد عمرى » نيز كمك شايانى كردند ؛ از جمله در يك مورد ، با تدبير عثمان بن سعيد ، اموال ارسالى از ناحيه جبال براى فارس ، با آگاهانيدن وكيلى كه قصد ملاقات با فارس را داشت ، استخلاص و به دست فارس نرسيد . 6385712 خ 0 132 خ
اين نظارت دقيق امامان شيعه عليهم السّلام بر كار وكلا ، در عصر امام عسكرى نيز ادامه يافت .
البته در كار كنترل امور وكلا ، علم الهى ائمّه عليهم السّلام نيز دخيل بود . بنابه نقل ابن شهر آشوب ، آن حضرت داوود بن اسود را مأمور مىنمايد كه قطعه چوب مدوّرى را كه حاوى نامههايى به عثمان بن سعيد بود به او برساند ! بر اثر بىاحتياطى وى ، آن چوب در حادثهاى شكسته و نامهها بيرون مىريزند . وى سريعا آنها را جمع كرده و به نزد حضرت مىآيد . قبل از هر سخنى ، آن جناب از آن جريان خبر داده و وى را به سبب بىاحتياطى مورد ملامت قرار مىدهند . 7385712 خ 0 133 خ در مورد وكيل فاسد الاخلاق امام عسكرى عليه السّلام كه قصد انجام عمل شنيعى با خادم حضرت در بيت ايشان را داشت نيز علم امامت موجب شد
سازمان وكالت و نقش آن در عصر ائمة ( ع ) ( فارسي ) — صفحة 206
مساهمون: محمدرضا جبارى
ص٢٠٦