همانا تا قيامت در شكم ماهى مىماند « 50 » » مأمون گفت : خدا جزايت دهد اى ابو الحسن ! اينك از اين فرمايش خداوند عز و جل برايم سخن بگو كه فرمود : « تا آنجا كه پيامبران نااميد شدند و گمان كردند كه وعدهء نصرت خدا خلاف خواهد شد « 51 » ؟ » امام رضا ( ع ) فرمود : خداوند مىگويد : هنگامى كه پيامبران از قومشان نااميد گشتند و قومشان گمان كردند كه پيامبران دروغ گفتهاند يارى ما به پيامبران رسيد . مأمون گفت : آفرين اى ابو الحسن ! اينك مرا از اين سخن خداوند عز و جل آگاه كن كه فرمود : « تا خداوند بيامرزد گناهان گذشته و آيندهات را « 52 » ؟ » امام رضا ( ع ) فرمود : هيچ كس در نزد مشركان مكه ، گناهكارتر از رسول خدا ( ص ) نبود . زيرا آنان به جز خداوند سيصد و شصت بت مىپرستيدند هنگامى كه پيامبر به سوى آنان مبعوث شد و ايشان را به توحيد دعوت كرد ، اين امر بر آنان گران آمد و گفتند : « آيا او چندين خداى ما را منحصر به يك خدا كرد اين امر شگفتآورى است و گروهى از سران قوم چنين راى دادند كه بايد طريقهء خود را ادامه دهيد و در پرستش خداى خود بر همين بتان ثابت قدم باشيد . اين كارى است كه مراد همه است . اين سخن را در آخرين دين هم نشنيدهايم و اين جز ياوه و دروغ چيز ديگرى نيست « 53 » . چون خداوند براى پيامبرش ( ص ) فتح مكه را ميسر كرد ، به او فرمود : « اى محمد همانا ما تو را به فتح آشكارى فيروز گردانديم تا خداوند گناهان گذشته و آيندهء تو را بيامرزد » . يعنى گناهانى كه نزد مشركان مكه داشتى زيرا آنان را در گذشته به توحيد فرا مىخواندى و نيز گناهان آيندهات را مىآمرزيم زيرا برخى از مشركان مكه اسلام آورده و برخى ديگر از مكه خارج شده بودند و كسانى هم كه در مكه مانده بودند قدرت انكار توحيد را نداشتند . بدين ترتيب گناه پيامبر پيش مشركان مكه را با پيروزى آن حضرت بر ايشان آمرزيد . مأمون گفت : خدايت جزاى نيكو دهد اى ابو الحسن ! اكنون مرا از اين سخن خداوند آگاه فرما كه گفت : « خدا از تو درگذشت چرا به ايشان اجازه دادى « 54 » » ؟ امام رضا ( ع ) پاسخ داد : اين فرمايش از باب « تو را قصد مىكنم و اى همسايه تو بشنو « 55 » » مىباشد . خداوند پيامبر را
سيره معصومان ( فارسي ) — صفحة 180
مساهمون: على حجت كرمانى
ص١٨٠
هامش
( 50 ) صافات / 144 - 143 : فَلَوْ لا أَنَّه كان مِن الْمُسَبِّحِين لَلَبِث فِي بَطْنِه إِلى يَوْم يُبْعَثُون .
( 51 ) يوسف / 110 : حَتَّى إِذَا اسْتَيْأَس الرُّسُل وَ ظَنُّوا أَنَّهُم قَدْ كُذِبُوا جاءَهُم نَصْرُنا .
( 52 ) فتح / 2 : لِيَغْفِرَ لَك اللَّه ما تَقَدَّم مِن ذَنْبِك وَ ما تَأَخَّرَ .
( 53 ) ص / 7 - 5 : أَ جَعَل الْآلِهَةَ إِلهاً واحِداً إِن هذا لَشَيْءٌ عُجاب وَ انْطَلَق الْمَلَأُ مِنْهُم أَن امْشُوا وَ اصْبِرُوا عَلى آلِهَتِكُم إِن هذا لَشَيْءٌ يُرادُ . ما سَمِعْنا بِهذا فِي الْمِلَّةِ الْآخِرَةِ إِن هذا إِلَّا اخْتِلاق .
( 54 ) توبه / 43 : عَفَا اللَّه عَنْك لِم أَذِنْت لَهُم .
( 55 ) اياك اعنى و اسمعى يا جارة ضرب المثلى است كه معادل آن در فارسى چنين است : به در مىگويم تا ديوار بشنود . ( مترجم )