3 . اجوبهء مسائل ملا مظفر حسين كاشاني
اين رساله پاسخى است به پرسشهاى پنجگانهء ملا مظفر حسين كاشاني پيرامون مسائل نفس . سائل « 50 » اين رساله يكى از فلاسفهء قرن يازدهم هجرى واز شاگردان مير أبو القاسم فندرسكى - قدس سره - مىباشد وداراى طبع شعر بوده واشعارى چند از وى در دست است « 51 » ، ودر همان روزگار ( بنا به نامهء شمارهء 3349 موجود در كتابخانهء مجلس شورا ) به دليل دارا بودن ذوق تصوّف مورد تكفير قرار گرفته است . حكيم صدرا در اين رساله به طور مستوفى پاسخهايى به سؤالات وى داده است .
لازم به تذكر است كه اين رساله يكى از آثار مسلّم صدر المتألهين است كه تاكنون ذكرى از آن در كتب تراجم معتبر نيامده است وهيچيك از متتبّعين مشهور در آثار صدرا « 52 » ذكرى از آن به ميان نياوردهاند . در صحّت انتساب اين رساله به صدر المتألهين جاى شك وترديدى نيست ، زيرا أولا سبك نگارش ومباني بحثي آن موافق مرام ونوشتههاى صدرا است . ثانيا خود مؤلف در پاسخ به سؤال چهارم ارجاع به كتاب خويش « شرح هدايهء اثيريه » داده است : « وتفصّينا عن الاشكالات الواردة على اثباتها في شرحنا للهداية الابهرية بما لا مزيد عليه ولم يسبقنا أحد فيه ، فليرجع اليه من أراد ان شاء اللّه » . ثالثا كاتب رساله صريحا از صدرا در مطلع رساله
هامش
( 50 ) - از ملا مظفر حسين كاشاني رسالهاى فارسي در « جمع ميان گفتار أفلاطون ومعلم أول در حدوث وقدم نفوس » موجود است : ر . ك : ميكروفيلمهاى كتابخانهء مركزى دانشگاه ، شمارهء 624 .
( 51 ) - از باب نمونه :جداول من از آن زلف پر شكن باشد * چو آن غريب كه آوارهء وطن باشدر . ك : رحم عليخان ، « منتخب اللطائف » ، ص 377 .
( 52 ) - علامهء مظفر اشارهاى گذرا به اين رساله در مقدمهء « أسفار » ج 1 نمودهاند .